1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX
2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX
3
00:00:10,343 --> 00:00:11,803
Hoş geldin.
4
00:00:14,139 --> 00:00:16,141
AL
5
00:00:19,310 --> 00:00:21,396
Sunumunun başlamasına beş saniye,
6
00:00:21,938 --> 00:00:25,859
dört, üç, iki, bir.
7
00:00:29,738 --> 00:00:30,989
ABC, standart işaret.
8
00:00:36,995 --> 00:00:41,582
Evet, "tek tıkla al" lafı
Amazon'un patenti altındaydı.
9
00:00:41,583 --> 00:00:44,502
Ve Jeff... Bu da Jeff'in fikriydi.
10
00:00:47,881 --> 00:00:50,257
Kullanıcı deneyimi tasarım müdürüyüm.
11
00:00:50,258 --> 00:00:52,051
Amazon'da 15 yıl çalıştım.
12
00:00:52,052 --> 00:00:53,677
Ürün sayfaları hazırladım,
13
00:00:53,678 --> 00:00:56,388
farklı ülkelerde
farklı kategoriler çıkardım.
14
00:00:56,389 --> 00:00:59,934
O sitede elimin değmediği bir sayfa yok.
15
00:01:05,648 --> 00:01:08,275
Sistem, ihtiyacınız olan her şeyi
16
00:01:08,276 --> 00:01:10,986
ve çok ama çok daha fazlasını
17
00:01:10,987 --> 00:01:17,118
satın almanıza yardım etmek için
inşa ediliyor ve ayarlanıyordu.
18
00:01:18,203 --> 00:01:19,620
PRIME'I İPTAL EDEYİM
19
00:01:19,621 --> 00:01:21,456
Aman tanrım.
20
00:01:22,874 --> 00:01:25,042
{\an8}Siz orada çalışırken
21
00:01:25,043 --> 00:01:28,671
{\an8}ürünler satıldıktan sonra
ne olduğu hiç düşünülüyor muydu?
22
00:01:33,218 --> 00:01:34,302
Hayır.
23
00:01:41,601 --> 00:01:42,976
Kargo geldi.
24
00:01:42,977 --> 00:01:45,229
Alışveriş yapmak harika bir his.
25
00:01:45,230 --> 00:01:46,772
Şahaneymiş bu.
26
00:01:46,773 --> 00:01:48,983
Ama sorun şu ki her yıl
27
00:01:50,193 --> 00:01:52,653
daha çok tüketip daha çok üretiyoruz
28
00:01:52,654 --> 00:01:55,990
ve bunun da kimsenin görmenizi istemediği
arka yüzü var.
29
00:01:57,450 --> 00:01:59,244
Durmak bilmeyen bir nesil için
30
00:01:59,869 --> 00:02:01,955
öne çıkacak şekilde tasarlandı.
31
00:02:03,289 --> 00:02:05,249
Kesinlikle oyuna getiriliyorsunuz
32
00:02:05,250 --> 00:02:07,585
ve bu bir bilim.
33
00:02:08,211 --> 00:02:09,587
Kasıtlı,
34
00:02:10,755 --> 00:02:11,714
karmaşık,
35
00:02:12,215 --> 00:02:16,386
son derece incelikli bir bilim,
amacı da size alışveriş yaptırmak.
36
00:02:17,846 --> 00:02:19,096
Sırf Amazon da değil.
37
00:02:19,097 --> 00:02:21,473
Bunu çoğu büyük şirket yapıyor
38
00:02:21,474 --> 00:02:25,811
ve gerçekte olanları gizlemek için
her türlü numara kullanılıyor.
39
00:02:25,812 --> 00:02:27,271
Oha lan...
40
00:02:27,272 --> 00:02:30,274
Mahvetmişler ya.
41
00:02:30,275 --> 00:02:33,110
Adidas'ın marka müdürüydüm.
42
00:02:33,111 --> 00:02:36,530
Kesinlikle suçsuz olduğumu düşünmüyorum.
43
00:02:36,531 --> 00:02:41,827
Kesinlikle geriye bakıp düşündüğümde
pişman olduğum şeylere katkım oldu.
44
00:02:41,828 --> 00:02:44,454
{\an8}Tam 500 tane iPhone aldım!
45
00:02:44,455 --> 00:02:46,081
Aman tanrım!
46
00:02:46,082 --> 00:02:50,085
Apple'da başladım,
sonra Oculus'un kurucu ekibine katıldım.
47
00:02:50,086 --> 00:02:52,713
"Şirketi korumalıyız" diyen sesler
48
00:02:52,714 --> 00:02:56,718
"Gerçekten bunu yapmalı mıyız?"
diyen iç sesimi bastırdı.
49
00:03:01,806 --> 00:03:05,935
Şu an markaların yaptığı şeyler
birçok insana zarar veriyor.
50
00:03:07,520 --> 00:03:09,646
Bunlar sadece çer çöp değil.
51
00:03:09,647 --> 00:03:11,858
Bunlar tehlikeli atık.
52
00:03:13,484 --> 00:03:16,362
Onları içiyor, soluyoruz ama zehirler.
53
00:03:17,780 --> 00:03:19,657
VOL-İ filmi gibi.
54
00:03:20,867 --> 00:03:23,536
O kadar çok tüketmeye teşvik ediliyoruz ki
55
00:03:24,454 --> 00:03:26,581
bunlar atık olarak her yere ulaşıyor
56
00:03:27,207 --> 00:03:29,375
ve gezegendeki herkesi etkiliyor.
57
00:03:33,004 --> 00:03:35,797
Müşterilerin kendi sonlarına
58
00:03:35,798 --> 00:03:39,551
katkıda bulunduklarını fark ettiğinde
59
00:03:39,552 --> 00:03:41,763
sinirleneceğini söylemek istedim
60
00:03:42,931 --> 00:03:44,515
ama dinlemek istemediler.
61
00:03:45,975 --> 00:03:48,978
Etrafıma bakıp dedim ki "Nasıl oldu bu?
62
00:03:49,979 --> 00:03:51,814
Şimdi ne yapacağız?"
63
00:03:55,485 --> 00:03:57,320
Başlığı göster.
64
00:03:59,989 --> 00:04:05,995
"HEMEN ALIN"
TÜKETİM TUZAĞI
65
00:04:16,047 --> 00:04:17,048
Merhaba.
66
00:04:19,092 --> 00:04:20,134
Ben Sasha.
67
00:04:22,178 --> 00:04:24,304
İş dünyasında başarıya ulaşmak adına
68
00:04:24,305 --> 00:04:27,934
dobra bilgiler sunmak üzere yaratılmış
bir kişisel asistanım.
69
00:04:32,563 --> 00:04:35,024
İstediğim görüntüleri yaratabiliyorum.
70
00:04:38,569 --> 00:04:41,739
Yeni sahne,
doğada hızlandırılmış büyüme görüntüleri.
71
00:04:47,954 --> 00:04:51,290
Bu eşsiz ve keyifli etkileşim süresince
72
00:04:51,291 --> 00:04:55,586
kâr maksimizasyonuna dair
en önemli beş dersi edineceksin.
73
00:04:58,589 --> 00:05:02,343
Ayrıca en sona kadar kalanları
bir sürpriz bekliyor olacak.
74
00:05:03,720 --> 00:05:04,803
1. DAHA ÇOK SAT
75
00:05:04,804 --> 00:05:06,346
Birinci kural.
76
00:05:06,347 --> 00:05:07,723
Daha çok sat.
77
00:05:07,724 --> 00:05:09,726
DAHA ÇOK SAT
78
00:05:12,103 --> 00:05:14,272
Satış, başarının anahtarıdır.
79
00:05:16,274 --> 00:05:18,608
Ama alım miktarını artırmaları için
80
00:05:18,609 --> 00:05:20,737
tüketicileri motive etmek gerekir.
81
00:05:24,407 --> 00:05:28,368
Neyse ki moda sektörü
hızlı, kendinden gelen büyümeye dair
82
00:05:28,369 --> 00:05:30,496
kusursuz bir örnek sunuyor.
83
00:05:32,915 --> 00:05:37,294
Kimseye yeni kapüşonlu,
yeni tişört, yeni ayakkabı lazım değil.
84
00:05:37,295 --> 00:05:40,631
Dünyada çok fazlası mevcut
ve çoğumuzda fazlasıyla var.
85
00:05:41,966 --> 00:05:45,720
O ürünü almanız için
ikna edici bir sebep lazım.
86
00:05:46,137 --> 00:05:50,057
ERIC LIEDTKE
ESKİ ADIDAS MARKA MÜDÜRÜ
87
00:05:50,058 --> 00:05:54,644
Yönetim kurulu üyesi olarak
en önemli görevlerimden biriydi.
88
00:05:54,645 --> 00:05:56,855
Ne kadar satış yapıyoruz?
89
00:05:56,856 --> 00:05:58,857
Ve ne kadar kâr ediyoruz?
90
00:05:58,858 --> 00:06:01,860
Bu ikisini yapamıyorsak başarısızdık.
91
00:06:01,861 --> 00:06:03,987
Spor ayakkabısı
Amerika'da büyük bir sektör.
92
00:06:03,988 --> 00:06:07,282
Sadece geçen yıl
neredeyse yarım milyar satıldı.
93
00:06:07,283 --> 00:06:10,370
Adidas, bu hafta
sözde akıllı ayakkabısını sundu.
94
00:06:11,412 --> 00:06:15,791
Kendimizi Nike'dan, Puma'dan,
başkalarından farklı kılmalıyız diyoruz
95
00:06:15,792 --> 00:06:17,125
ama mesele o değil.
96
00:06:17,126 --> 00:06:19,128
Mesele tüketici ilgisini çekmek.
97
00:06:20,838 --> 00:06:24,424
Tüm ürünlerden, tüm iletişimden,
98
00:06:24,425 --> 00:06:27,969
tüm dijital çalışmalardan
ve bütün stratejiden sorumluydum.
99
00:06:27,970 --> 00:06:31,890
Adidas 2014'te
hızla kan kaybediyordu, yerlerdeydik.
100
00:06:31,891 --> 00:06:33,351
Her şey ters gidiyordu.
101
00:06:34,602 --> 00:06:38,522
Şirket tarihinin, hatta belki de
sektör tarihinin en iyi dönüşüydü.
102
00:06:38,523 --> 00:06:41,566
Adidas hissesi hız kaybetmiyor.
103
00:06:41,567 --> 00:06:43,360
Şuna baksanıza,
104
00:06:43,361 --> 00:06:46,364
{\an8}Adidas hissesi
bu sabah %7,5 yukarıda açtı.
105
00:06:47,198 --> 00:06:49,825
Nasıl bu hızda büyüdük?
Hep kendime sorarım.
106
00:06:49,826 --> 00:06:52,786
Bence birkaç faktörün birleşimi.
107
00:06:52,787 --> 00:06:53,871
İlk olarak
108
00:06:54,455 --> 00:06:55,664
bir hikâye olmalı.
109
00:06:55,665 --> 00:06:57,625
Bir İngiliz futbol takımını düşünün.
110
00:07:02,922 --> 00:07:05,341
Sizce bir yılda kaç forma çıkarıyorlar?
111
00:07:06,134 --> 00:07:07,050
Tek forma yok.
112
00:07:07,051 --> 00:07:10,179
Ev sahibi forması,
deplasman forması, üçüncü forma.
113
00:07:12,598 --> 00:07:15,893
Farklı günleri kutlamak için giyilen
farklı formalar var.
114
00:07:17,395 --> 00:07:18,812
Sizce bunun sebebi ne?
115
00:07:18,813 --> 00:07:21,774
Yeni bir hikâyeyle
alım fırsatı yaratmak için.
116
00:07:25,987 --> 00:07:28,572
Adidas'ta spor kültürünün,
117
00:07:28,573 --> 00:07:32,702
maç bitince,
düdük çalınca bitmediğinin farkındayız.
118
00:07:36,581 --> 00:07:41,960
Sokaklara, müzik mekânlarına,
okulların koridorlarına kadar gidiyor.
119
00:07:41,961 --> 00:07:45,298
O yüzden müzisyen ve sanatçılarla
çalışmaya başladık.
120
00:07:46,549 --> 00:07:47,675
Beyoncé Knowles.
121
00:07:49,051 --> 00:07:50,136
Pharrell Williams.
122
00:07:50,928 --> 00:07:52,804
Ve insanlık tarihinin
123
00:07:52,805 --> 00:07:56,309
en tartışmalı sanatçılarından biri
Khanye West.
124
00:07:59,854 --> 00:08:02,397
Bu sektörde tüketimi artırmak için
125
00:08:02,398 --> 00:08:04,984
hikâye anlatımı hayati öneme sahip.
126
00:08:07,278 --> 00:08:10,530
Adidas ve diğer tüm moda markalarının da
görevi bu,
127
00:08:10,531 --> 00:08:12,492
arzu edilen nesneler yaratmak.
128
00:08:15,870 --> 00:08:18,873
Moda sektörü bu konuda çok iyi.
Sizi tanıyorlar.
129
00:08:19,373 --> 00:08:21,167
Yani biz sizi tanıyoruz.
130
00:08:23,836 --> 00:08:27,547
Farklı tüketicileri anlamak için
araştırmalara vakit harcıyoruz.
131
00:08:27,548 --> 00:08:30,635
Farklı mesajlara yaklaşımlarını biliyoruz.
132
00:08:31,719 --> 00:08:34,597
Gucci'den Adidas.
133
00:08:35,306 --> 00:08:36,598
Kariyerim boyunca
134
00:08:36,599 --> 00:08:40,268
daha hızlı ve daha fazla üretime
katkıda bulundum.
135
00:08:40,269 --> 00:08:43,356
Sırf Adidas'ı demiyorum.
Tüm moda markaları böyle.
136
00:08:52,073 --> 00:08:54,492
Neredeyse 20 yıldır bu sektördeyim.
137
00:08:55,326 --> 00:08:58,829
Amerika'da satılan
her altı gömlekten birini biz üretiyoruz.
138
00:09:03,543 --> 00:09:07,588
{\an8}Hizmet verdiğimiz müşterilerimiz
standart giyim mağazalarından
139
00:09:09,382 --> 00:09:12,635
küresel satış yapan
tasarım markalara kadar uzanıyor.
140
00:09:14,554 --> 00:09:19,058
İlk başladığımda yılda iki sezon olurdu,
bir ürün altı ay satılırdı.
141
00:09:20,643 --> 00:09:23,603
Günümüzde hızlı modanın gelişiyle
142
00:09:23,604 --> 00:09:27,650
diğer markalar da
her ay yenilik getirmek zorunda kalıyor.
143
00:09:33,114 --> 00:09:35,783
Resmî rakamları kimse bilmese de
144
00:09:37,201 --> 00:09:41,247
internetten bakarsanız
Gap, yılda 12 bin yeni ürün üretiyor.
145
00:09:44,542 --> 00:09:46,502
H&M de 25 bin civarı.
146
00:09:50,006 --> 00:09:51,924
Zara da 36 bin civarı.
147
00:09:53,926 --> 00:09:58,097
Ve SHEIN yılda yaklaşık 1,3 milyon
yeni ürün üretiyor.
148
00:10:05,021 --> 00:10:08,566
Bence internette görülen bu rakamlar
düşük bile olabilir.
149
00:10:10,484 --> 00:10:12,360
Geçen hafta sipariş verdim.
150
00:10:12,361 --> 00:10:15,447
{\an8}- Muhtemelen ayda bir.
- En az ayda bir.
151
00:10:15,448 --> 00:10:17,199
Bazen ayda iki kez alıyorum.
152
00:10:18,868 --> 00:10:20,202
Nereden başlayayım?
153
00:10:21,120 --> 00:10:25,750
{\an8}Sektörümüz yılda
100 milyar parça giysi üretiyor.
154
00:10:27,084 --> 00:10:28,294
Yüz milyar.
155
00:10:29,295 --> 00:10:31,464
Muhteşem bir elbise.
156
00:10:32,214 --> 00:10:33,798
Dünyada kaç kişi var?
157
00:10:33,799 --> 00:10:36,927
Kişi başı kaç parça?
Bu kadar giysiye ihtiyaç yok.
158
00:10:44,226 --> 00:10:45,852
Hırslıydım,
159
00:10:45,853 --> 00:10:47,063
rekabetçiydim,
160
00:10:48,105 --> 00:10:50,608
disiplinliydim, çalışkandım,
161
00:10:52,109 --> 00:10:53,194
agresiftim.
162
00:10:55,863 --> 00:10:59,617
Hızlı ve başarılı bir kariyerim oldu.
163
00:11:00,910 --> 00:11:04,997
Adidas'ta çalışırken
yarattığım etkiyi öğrenmeye başladığımda
164
00:11:06,123 --> 00:11:09,000
artık görmezden gelmem imkânsız oldu.
165
00:11:09,001 --> 00:11:13,798
İnsan anca bir noktaya kadar
kendini kandırabiliyor.
166
00:11:16,509 --> 00:11:18,803
Tekrar merhaba.
167
00:11:21,222 --> 00:11:24,850
Birçok kişi zirveye giden yolda
hırsını yitirecek.
168
00:11:25,976 --> 00:11:27,603
Onlardan biri olma.
169
00:11:30,731 --> 00:11:32,524
Lütfen 19,2 saniye boyunca
170
00:11:32,525 --> 00:11:35,486
şirin kedi ve ördek videolarının
tadını çıkar.
171
00:11:36,779 --> 00:11:38,030
Aman tanrım!
172
00:11:39,365 --> 00:11:44,203
Unutma, dikkat dağıtma sanatını öğrenmek
başarıya giden yolda elzem olacak.
173
00:11:51,127 --> 00:11:52,420
Yeni sahne, New York.
174
00:11:56,549 --> 00:11:59,008
Reklamların ana fikrini açığa çıkar.
175
00:11:59,009 --> 00:12:04,806
DONUT ALMAYA
DEVAM ET
176
00:12:04,807 --> 00:12:07,892
TÜKET
177
00:12:07,893 --> 00:12:09,894
Tüketicilerle açık iletişim
178
00:12:09,895 --> 00:12:12,397
daha çok satabilmenin şartlarından biri.
179
00:12:12,398 --> 00:12:15,359
AL
180
00:12:17,319 --> 00:12:19,529
Ama kâr maksimizasyonuna ulaşmak için
181
00:12:19,530 --> 00:12:22,073
tüketicinin ürünleri arzuladıktan sonra
182
00:12:22,074 --> 00:12:25,077
olabildiğince çabuk alabilmelerini
sağlaman gerek.
183
00:12:26,954 --> 00:12:28,539
Her saniye değerli.
184
00:12:30,332 --> 00:12:31,959
Vizyonuna asla sınır koyma.
185
00:12:34,545 --> 00:12:38,549
Hayal edebiliyorsan yaratabilirsin.
186
00:12:40,259 --> 00:12:44,179
{\an8}Ne hediyeni paketledim
Ne de evden çıkmam gerekti
187
00:12:44,180 --> 00:12:47,223
{\an8}Hatta hediyeni hiç görmedim
Tek tıkla geliverdi
188
00:12:47,224 --> 00:12:50,643
{\an8}Alışveriş merkezini katetmedim
Bir günümü bile yemedim
189
00:12:50,644 --> 00:12:54,398
{\an8}Sağ olsun Amazon nokta com
190
00:12:54,899 --> 00:12:57,777
Amazon nokta com
191
00:13:00,321 --> 00:13:03,323
Orada çalışmaya
o kadar erken başlamıştım ki
192
00:13:03,324 --> 00:13:06,534
{\an8}o zamanlar insanlara
internetten bir şey satmak
193
00:13:06,535 --> 00:13:08,495
{\an8}imkânsız gibi geliyordu.
194
00:13:08,496 --> 00:13:12,874
Ama insanların internetten
bir kere bile pantolon almasını sağlamak
195
00:13:12,875 --> 00:13:15,711
hoş bir meydan okuma gibi gelmişti.
196
00:13:18,297 --> 00:13:21,592
"İki yıl çalışır,
işi öğrenip giderim" demiştim.
197
00:13:22,676 --> 00:13:24,887
Ama şaşırtıcı derecede heyecanlıydı.
198
00:13:25,471 --> 00:13:28,599
Hızlı ve risk eşiği yüksek bir ortamdı.
199
00:13:29,809 --> 00:13:31,601
"Evet, hadi yapalım" diyorduk.
200
00:13:31,602 --> 00:13:35,272
"Fikrin mi var?
Al sana ekip ve para, git yap."
201
00:13:39,068 --> 00:13:42,988
Bir şeyler icat ediyorduk yani.
Ben patent sahibiyim, eğlenceliydi.
202
00:13:45,491 --> 00:13:49,703
Dört beş kişiyle birlikte
Jeff Bezos'la toplantılar yapardık.
203
00:13:50,746 --> 00:13:54,458
Onunla konuşup
fikirlerine karşı çıkabiliyorduk.
204
00:13:55,668 --> 00:13:58,253
Sıradan bir kovboy şapkası gibi görünse de
205
00:13:58,254 --> 00:14:01,923
iş güvenliği kurulu onaylı bir baret.
206
00:14:01,924 --> 00:14:05,261
Dünyanın en iyi matkabı da bizde.
207
00:14:08,931 --> 00:14:13,185
Jeff, onun kadar akıllı olmayanlara karşı
inanılmaz sabırsız biri.
208
00:14:14,103 --> 00:14:17,772
İnsanların sözünü kesip
yerden yere vurduğunu görüyordum,
209
00:14:17,773 --> 00:14:20,776
"Sen akıllı değilsin, sen konuşma."
210
00:14:23,821 --> 00:14:25,196
Bence Jeff başta
211
00:14:25,197 --> 00:14:30,285
insanlara kitap, müzik, film ve DVD
satabileceğini tahmin etmişti.
212
00:14:30,286 --> 00:14:32,996
Ama asıl para
213
00:14:32,997 --> 00:14:37,793
internetten giyim ve gıda satabilmekteydi.
214
00:14:41,672 --> 00:14:44,632
Ben de güzellik mağazasını,
215
00:14:44,633 --> 00:14:48,136
mücevher mağazasını,
giyim mağazasını açan tasarımcıydım.
216
00:14:48,137 --> 00:14:50,890
Ve çok farklı bir alışveriş deneyimiydi.
217
00:14:55,060 --> 00:14:59,022
ŞİMDİ TEK TIKLA AL
218
00:14:59,023 --> 00:15:00,565
Şöyle şeyler diyorduk,
219
00:15:00,566 --> 00:15:02,650
"Bir sonraki alışveriş anınızda
220
00:15:02,651 --> 00:15:05,070
yanınızda olmak istiyoruz."
221
00:15:07,531 --> 00:15:11,744
Mesela yatakta yatarken
"Havuç soyacağı alayım" diyorsunuz.
222
00:15:12,453 --> 00:15:14,913
"Yastık kılıfı lazım. Bu kaşındırıyor."
223
00:15:14,914 --> 00:15:16,624
Anlatabildim mi? Ne olursa.
224
00:15:18,208 --> 00:15:20,335
Yani siz nerede olursanız olun,
225
00:15:20,336 --> 00:15:23,129
bir ihtiyacınızı düşündüğünüz anda
226
00:15:23,130 --> 00:15:25,674
aklınıza Amazon'un gelmesini istiyorduk.
227
00:15:28,969 --> 00:15:31,889
Dedik ki
"Sistem sihirli olsa nasıl işlerdi?"
228
00:15:35,100 --> 00:15:37,102
Sistem sihirli olsa nasıl işlerdi?
229
00:15:37,728 --> 00:15:38,729
Şöyle olurdu,
230
00:15:39,355 --> 00:15:41,439
Ürün neredeyse oradan
231
00:15:41,440 --> 00:15:44,777
mümkün olduğunca çabuk ve pürüzsüz şekilde
232
00:15:45,486 --> 00:15:49,698
direkt kapınıza giden
bir taşıma bandı olurdu.
233
00:15:55,788 --> 00:15:58,748
Çok kolaydı. İşte tam o an...
234
00:15:58,749 --> 00:15:59,792
O an
235
00:16:01,335 --> 00:16:05,880
yapmak istediğiniz alışverişi
eleştirel düşünecek vaktinizi
236
00:16:05,881 --> 00:16:08,759
kısaltmamız gereken andı.
237
00:16:12,388 --> 00:16:14,765
Gerçekten bilim bu.
238
00:16:15,641 --> 00:16:19,478
Sürekli bir şeyler satmanın
yeni yollarını geliştiriyorduk.
239
00:16:20,604 --> 00:16:23,314
Dün gece 2.00'de aldıklarım bunlar.
240
00:16:23,315 --> 00:16:28,487
Hiç fark etmeyeceğiniz kurnaz yöntemlerle
davranışlarınızı etkiledik.
241
00:16:32,950 --> 00:16:37,245
Mesela şöyle bir cümle olabilirdi,
242
00:16:37,246 --> 00:16:39,999
"25$ ve üstüne ücretsiz teslimat."
243
00:16:41,959 --> 00:16:45,629
Birinde "25$"ı turuncu yazıyorsunuz.
244
00:16:47,840 --> 00:16:50,050
Diğerinde de yeşil yazıyorsunuz.
245
00:16:51,427 --> 00:16:55,055
Böyle birbiriyle karşılaştırdığınız
dokuz on şey olabiliyor.
246
00:16:57,307 --> 00:16:59,892
Ve bu cümlenin hangi versiyonunun
247
00:16:59,893 --> 00:17:03,062
daha çok para kazandırdığına dair
248
00:17:03,063 --> 00:17:08,527
istatistiksel önemi olan veri topluyorduk
çünkü sitenin yeterince ziyaretçisi vardı.
249
00:17:11,196 --> 00:17:13,449
O sayfadaki her bir piksel
250
00:17:14,158 --> 00:17:18,287
test edildi
ve defalarca en iyi şekilde ayarlandı.
251
00:17:18,871 --> 00:17:20,622
ŞİMDİ TEK TIKLA AL
252
00:17:21,206 --> 00:17:24,834
Ve Amazon bu sistemi tasarlarken
253
00:17:24,835 --> 00:17:28,796
sitede doğru öge, renk
ve ürün kombinasyonuyla
254
00:17:28,797 --> 00:17:31,550
alışveriş yapma ihtimalinizi
255
00:17:32,342 --> 00:17:36,304
en yükseğe çıkarma amacıyla tasarladı.
256
00:17:36,305 --> 00:17:38,806
SEPETE EKLE
257
00:17:38,807 --> 00:17:42,310
Bir kişinin aldıklarını düşünseniz
258
00:17:42,311 --> 00:17:48,400
ve bunu da Amazon gibi sitelerde
alışveriş yapan kişi sayısıyla çarpsanız...
259
00:17:50,652 --> 00:17:52,279
SEPETE EKLE
260
00:18:01,622 --> 00:18:05,625
Alışveriş deneyimini iyileştirdiğimi,
261
00:18:05,626 --> 00:18:10,588
ürün bulmayı kolay
ve keyifli hâle getirdiğimi düşünüyordum.
262
00:18:10,589 --> 00:18:13,926
Daha da verimli bir sisteme dönüştüğünde
263
00:18:15,886 --> 00:18:20,348
doğuracağı sonuçları düşünmüyordum.
264
00:18:20,349 --> 00:18:25,270
Bence bu ürünlerin
nereye gideceğini hiç düşünmüyorduk.
265
00:18:29,149 --> 00:18:31,693
Yeni sahne, rüzgârda uçuşan poşet.
266
00:18:37,157 --> 00:18:40,619
Unutma, daha çok satmak için
daha çok üretmelisin.
267
00:18:41,745 --> 00:18:43,038
Çok daha fazla.
268
00:18:44,790 --> 00:18:48,836
Bu noktada spesifik örnekler görmen
eğlenceli olur diye düşündüm.
269
00:18:50,504 --> 00:18:55,467
Artan internet satışlarını karşılamak için
gereken küresel üretimi görselleştir.
270
00:18:57,928 --> 00:19:01,223
Her saat imal edilen
2,5 milyar ayakkabıyı görselleştir.
271
00:19:04,226 --> 00:19:06,061
Önceden arada bir engel vardı.
272
00:19:07,396 --> 00:19:08,563
Düşünsenize.
273
00:19:08,564 --> 00:19:11,858
Kalkıp arabanıza binmeniz,
274
00:19:11,859 --> 00:19:15,904
mağazaya gitmeniz,
raflara bakıp ürünü bulmanız gerekiyordu.
275
00:19:17,030 --> 00:19:18,157
Ve eve dönmeniz.
276
00:19:19,074 --> 00:19:20,200
Epey uğraşlı.
277
00:19:21,785 --> 00:19:24,495
Ama tek yapmanız gereken bir tuşa basmaksa
278
00:19:24,496 --> 00:19:26,331
{\an8}ve kapınızın önüne geliyorsa
279
00:19:27,624 --> 00:19:29,793
{\an8}tabii ki daha çok ürün alacaksınız.
280
00:19:32,337 --> 00:19:37,176
Her saat imal edilen
68.733 telefonu görselleştir.
281
00:19:47,477 --> 00:19:51,356
Her dakika imal edilen
190 bin giyim ürününü görselleştir.
282
00:19:53,025 --> 00:19:54,026
Muhteşem.
283
00:19:58,697 --> 00:20:02,117
Her saniye imal edilen
12 ton plastiği görselleştir.
284
00:20:05,162 --> 00:20:11,459
AL
285
00:20:11,460 --> 00:20:15,047
Dünyanın en büyük şirketlerden biri
Unilever'ı yönettim.
286
00:20:16,882 --> 00:20:20,426
Unilever ev ürünlerinin
en büyük imalatçılarından biri.
287
00:20:20,427 --> 00:20:23,180
Örneğin şampuan, deterjan.
288
00:20:24,389 --> 00:20:27,392
Her gün
yaklaşık 3,5 milyar tüketiciye ulaşıyor.
289
00:20:32,522 --> 00:20:36,442
Bence aslında burada tüketici suçlu değil.
290
00:20:36,443 --> 00:20:39,570
Tabii tüketiyorlar ama neden tüketiyorlar?
291
00:20:39,571 --> 00:20:42,615
Çünkü inanılmaz derecede
teşvik ediliyorlar.
292
00:20:42,616 --> 00:20:47,579
AL
293
00:20:48,956 --> 00:20:51,708
Bir şeyi attığımızda o şey yok olmuyor.
294
00:20:52,668 --> 00:20:54,502
"Yok olmak" diye bir şey yok.
295
00:20:54,503 --> 00:20:58,006
Yine bu gezegende bir yere gidiyor.
296
00:21:00,467 --> 00:21:02,511
Ve bedeli giderek büyüyor.
297
00:21:15,941 --> 00:21:19,403
Tebrik ederim, birinci kuralı tamamladın.
298
00:21:23,657 --> 00:21:25,283
Çok iyi gidiyorsun
299
00:21:25,284 --> 00:21:29,162
ve kâr maksimizasyonunda
bir sonraki aşamaya geçmeye hazırsın.
300
00:21:30,747 --> 00:21:31,956
Şimdi de sana
301
00:21:31,957 --> 00:21:36,253
ürünleri satın alındıktan sonra
kontrol etmeyi öğreteceğim.
302
00:21:39,131 --> 00:21:43,093
Ve tüketicilerin eskisini
yenisiyle değiştirme süresini belirlemeyi.
303
00:21:45,387 --> 00:21:49,057
Ayrıca sürprizini görmeye
bir adım daha yaklaşacaksın.
304
00:21:50,017 --> 00:21:50,892
Oley.
305
00:21:51,768 --> 00:21:53,561
DAHA ÇOK İSRAF ET
306
00:21:53,562 --> 00:21:55,063
İkinci kural.
307
00:21:55,856 --> 00:21:57,733
Daha çok israf et.
308
00:22:04,323 --> 00:22:07,451
Kâr için israf yaratmakta ustalaşmak için
309
00:22:08,201 --> 00:22:12,164
bu noktada ek içerikler görüntülemen
yararlı olacaktır.
310
00:22:16,668 --> 00:22:21,131
Broadway'de eski toprak sesiyle konuşan
bir ampul hayal et.
311
00:22:24,259 --> 00:22:25,093
Merhaba.
312
00:22:26,386 --> 00:22:29,723
Ben çok özel bir gruba dâhilmişim,
313
00:22:30,307 --> 00:22:34,102
sebebi de 100 yaşında olmama rağmen
hâlâ parlamammış.
314
00:22:36,938 --> 00:22:40,150
Artık benim gibilerden pek kalmadı,
orası kesin.
315
00:22:41,526 --> 00:22:43,820
Galiba fazla iyiydik.
316
00:22:45,655 --> 00:22:50,619
15 Ocak 1925'te dünyamız altüst oldu.
317
00:22:51,328 --> 00:22:55,874
Phoebus Karteli'nin ortaya çıktığı
o malum gün.
318
00:23:00,337 --> 00:23:01,296
Zamanı geri sar.
319
00:23:02,422 --> 00:23:04,049
Geri dön...
320
00:23:10,722 --> 00:23:15,935
Büyük ampul imalatçılarının
üst düzey yöneticilerinden oluşan bu grup
321
00:23:15,936 --> 00:23:21,900
birlikte komplo kurup
ömrümüzü kısaltarak kârlarını artırdı.
322
00:23:26,154 --> 00:23:28,697
Sık değişimi teşvik etmek için
323
00:23:28,698 --> 00:23:32,326
her ampulün ömrü 2.500 saatten
324
00:23:32,327 --> 00:23:34,871
sadece 1.000 saate düşürüldü.
325
00:23:37,165 --> 00:23:39,793
Dağlar kadar gereksiz atığa sebep oldular.
326
00:23:47,092 --> 00:23:49,469
Muhteşem israf.
327
00:23:50,387 --> 00:23:53,056
Adını da planlı eskitme koydular.
328
00:23:59,354 --> 00:24:01,690
Artık pek komploluğu da kalmadı.
329
00:24:04,818 --> 00:24:08,571
Ürünleri bozulacak
veya kısa sürede atılacak şekilde üretmek
330
00:24:08,572 --> 00:24:11,700
neredeyse her sektörde normal oldu.
331
00:24:13,201 --> 00:24:16,455
Birkaç kez yıkandıktan sonra
paçavra olan kıyafetlerden
332
00:24:17,247 --> 00:24:21,084
pilini değiştiremediğiniz
elektrikli diş fırçalarına.
333
00:24:22,419 --> 00:24:27,132
İçinde mürekkep olsa bile
kasti olarak çalışmayan yazıcılara kadar.
334
00:24:28,216 --> 00:24:30,509
Her şeyi hatalı yazdırıyor.
335
00:24:30,510 --> 00:24:33,304
Yeni yazıcı almak zorundayım.
Bunun ömrü bitti.
336
00:24:33,305 --> 00:24:34,764
Ama daha üç yıllık!
337
00:24:35,932 --> 00:24:41,980
Günümüzde planlı eskitme
başarılı şirketlerin vazgeçilmezi oldu.
338
00:24:53,283 --> 00:24:55,409
Kuruluşumuzdaki tasarım vizyonunun
339
00:24:55,410 --> 00:24:59,706
en kasıtlı evrimi olan bir ürün yarattık.
340
00:25:03,126 --> 00:25:07,671
Apple, ürünlerinin
ilk günden kusursuz olduğu fikrini sattı.
341
00:25:07,672 --> 00:25:09,215
Kusurlar giderildi,
342
00:25:09,216 --> 00:25:13,010
malzemeler arasında kusursuz bir geçiş
343
00:25:13,011 --> 00:25:16,847
ve saf, ayna gibi bir yüzey üretildi.
344
00:25:16,848 --> 00:25:20,894
Bu işin zirvesi, ideali,
kusursuz ve mühürlü bir nesne yaratmaktı.
345
00:25:21,770 --> 00:25:25,440
Yıllar önce aldığınız
o Apple ürününü kullanmanızı istemiyoruz.
346
00:25:25,982 --> 00:25:29,694
En yeni, kusursuz nesneyi alıp
onu kullanmanızı istiyoruz.
347
00:25:30,946 --> 00:25:32,489
Biri gelsin, biri gitsin.
348
00:25:38,161 --> 00:25:41,914
Artık 10 yılı aşkın süredir
tüketici elektroniği sektöründeyim.
349
00:25:41,915 --> 00:25:43,374
Apple'da başladım,
350
00:25:43,375 --> 00:25:47,921
Oculus'un kurucu ekibine katıldım,
oradaki donanım ekibini yönettim.
351
00:25:50,924 --> 00:25:54,219
Yani ta 2009'da
Apple'da çalışmaya başladım.
352
00:25:55,470 --> 00:25:57,763
Birkaç ay ailemle kaldıktan sonra
353
00:25:57,764 --> 00:26:00,057
Apple'dan haber geldi
354
00:26:00,058 --> 00:26:03,727
ve şirkete girip yazılım yazmaya başladım.
355
00:26:03,728 --> 00:26:05,938
O da nihayetinde FaceTime oldu.
356
00:26:05,939 --> 00:26:09,025
İletişimimizi ebediyen değiştirecek.
357
00:26:12,279 --> 00:26:16,949
Mühendis ekibinde
üniversiteyi yeni bitirmiş biri olarak
358
00:26:16,950 --> 00:26:20,744
bu sihre dair
birkaç ipucu görmeye başlamıştım
359
00:26:20,745 --> 00:26:24,832
ama bence
harika bir kullanıcı deneyimi sunma odağı
360
00:26:24,833 --> 00:26:27,877
gerçekten de vardı ve hâlâ da var.
361
00:26:29,129 --> 00:26:32,882
Bunun bazı yan etkileri
son derece kötü olmuş olsa da.
362
00:26:38,054 --> 00:26:41,391
Ve adını iPhone koyduk.
363
00:26:43,268 --> 00:26:44,269
Bugün...
364
00:26:45,937 --> 00:26:50,024
Bugün Apple, telefonu baştan yaratacak.
365
00:26:50,025 --> 00:26:51,984
Biraz çılgınca
366
00:26:51,985 --> 00:26:57,114
ama bu şirketlerin odağı
esasen ürün lansmanında, şu anda.
367
00:26:57,115 --> 00:27:00,451
Büyük açılış konuşmalarıyla
Apple'da defalarca gördük.
368
00:27:00,452 --> 00:27:03,412
Bir üst düzeye taşıyacağız.
369
00:27:03,413 --> 00:27:07,667
Bugün iPhone 3G'yi tanıtıyoruz.
370
00:27:08,752 --> 00:27:11,629
Daha fazla ülkede iPhone satmamız gerek.
371
00:27:11,630 --> 00:27:14,256
Ve ondan sonra çıkan her iPhone'da
372
00:27:14,257 --> 00:27:17,927
orijinal iPhone'un vizyonu üzerine
eklemeler yaptık.
373
00:27:18,511 --> 00:27:20,095
Apple bu yöntemle
374
00:27:20,096 --> 00:27:22,264
inanılmaz başarılı olduğu için de
375
00:27:22,265 --> 00:27:26,185
diğer her tüketici elektroniği şirketi
bunu taklit ediyor.
376
00:27:26,186 --> 00:27:29,022
Galaxy Note 8.
377
00:27:31,149 --> 00:27:36,404
Tüm tüketicilerin zaten sahip olduğu
laptop veya akıllı telefon üretiyorsanız
378
00:27:37,238 --> 00:27:39,114
iş modelinizin temeli
379
00:27:39,115 --> 00:27:42,951
tüketicinin elindeki ürünleri
yenilemesi gerekmesine dayanıyor.
380
00:27:42,952 --> 00:27:46,831
Dört, üç, iki, bir!
381
00:27:52,504 --> 00:27:54,171
Planlı bir süreç bu.
382
00:27:54,172 --> 00:27:55,798
Bir ürün tasarlıyorsunuz,
383
00:27:55,799 --> 00:27:58,175
ürünü imal ediyorsunuz, satıyorsunuz,
384
00:27:58,176 --> 00:27:59,594
piyasaya sürüyorsunuz,
385
00:28:00,470 --> 00:28:01,638
ürün kullanılıyor,
386
00:28:02,305 --> 00:28:04,140
sonra da atığa dönüşüyor.
387
00:28:06,810 --> 00:28:11,397
Her gün yaklaşık 13 milyon telefon
çöpe atılıyormuş,
388
00:28:11,398 --> 00:28:14,359
bu da akılalmaz, delice bir sayı.
389
00:28:16,986 --> 00:28:18,862
Ve topluca düşünürsek
390
00:28:18,863 --> 00:28:22,367
hepimiz bu ürünleri
iki üç yılda bir değiştiriyoruz.
391
00:28:24,577 --> 00:28:27,871
İnanılmaz ileri teknoloji olsalar da
pahalı olsalar da
392
00:28:27,872 --> 00:28:29,081
ve bazı açılardan
393
00:28:29,082 --> 00:28:32,626
medeniyetin endüstriyel kapasitesinin
zirvesi olsalar da
394
00:28:32,627 --> 00:28:35,003
basbayağı kullanat ürünler.
395
00:28:35,004 --> 00:28:37,131
Ben buna baktığımda
396
00:28:37,132 --> 00:28:41,219
ne açıdan bakılırsa bakılsın
tamamen bozuk bir sistem görüyorum.
397
00:28:46,474 --> 00:28:47,767
Unutma
398
00:28:49,144 --> 00:28:51,729
devamlı bir yeni ürün akışı sağlamak
399
00:28:51,730 --> 00:28:54,649
tüketiciyi eski ürünlerini
atmaya teşvik eder.
400
00:28:56,234 --> 00:28:58,361
Bu da büyümenin temelidir.
401
00:29:00,697 --> 00:29:04,366
Maalesef bazı bireyler
değiştirilmeye hazır gördüğün ürünlerin
402
00:29:04,367 --> 00:29:07,662
bakım veya onarımını yapma
isteği duyacaktır.
403
00:29:10,915 --> 00:29:14,794
Bu insanlar her fırsatta yıldırılmalıdır.
404
00:29:17,046 --> 00:29:20,674
Kyle Wiens, iFixit'in kurucusu ve CEO'su.
405
00:29:20,675 --> 00:29:25,764
Bu şirket binlerce cihaz için
alet, parça ve onarım kılavuzu sunuyor.
406
00:29:28,057 --> 00:29:29,933
Eskiden normal olan onarımdı.
407
00:29:29,934 --> 00:29:33,312
Onarım kılavuzları vardı,
şirketler yedek parça satardı,
408
00:29:33,313 --> 00:29:37,065
ama bunlar son 30 yılda
sistematik olarak hayatımızdan çıktı.
409
00:29:37,066 --> 00:29:39,193
Bu tek kullanımlık bir ürün.
410
00:29:39,194 --> 00:29:41,695
İki yıl kullan, çöpe at, yenisini al.
411
00:29:41,696 --> 00:29:42,654
Hiç hoş değil.
412
00:29:42,655 --> 00:29:45,741
Hep mümkün değil diye,
ekonomik olarak imkânsız diye
413
00:29:45,742 --> 00:29:48,035
onarım yapmadığımızı sanırdım.
414
00:29:48,036 --> 00:29:50,496
Ama aslında onarım yapılmamasının sebebi
415
00:29:50,497 --> 00:29:53,916
avukatların
bu bilgileri sansürlemek için çabalaması.
416
00:29:53,917 --> 00:29:56,668
Hâlâ iFixit'i
sansürlemek isteyen şirketlerden
417
00:29:56,669 --> 00:29:58,712
telif hakkı bildirimleri geliyor.
418
00:29:58,713 --> 00:29:59,756
Geçen gün geldi.
419
00:30:03,009 --> 00:30:04,594
"Siktirin gidin" dedik.
420
00:30:06,346 --> 00:30:07,846
Sorun sadece şirketlerin
421
00:30:07,847 --> 00:30:11,059
ürününüzün onarımına dair bilgileri
kaldırtması değil.
422
00:30:11,643 --> 00:30:16,356
Genel olarak ürünleri de
onarması çok daha zor yapıyorlar.
423
00:30:16,981 --> 00:30:19,483
{\an8}Apple, yeni iPhone onarılsın istemiyor.
424
00:30:19,484 --> 00:30:22,653
{\an8}Arka kapağı
kurcalanamayacak şekilde tasarlamışlar.
425
00:30:22,654 --> 00:30:25,197
{\an8}Sık görülen yıldız vidalar yerine
426
00:30:25,198 --> 00:30:27,950
{\an8}sözde pentalobe vidalar kullanıyorlar.
427
00:30:27,951 --> 00:30:29,785
{\an8}Vidalar neden değişti?
428
00:30:29,786 --> 00:30:33,330
{\an8}Apple, kendi donanımımıza
erişememizi tercih ediyor,
429
00:30:33,331 --> 00:30:36,083
böylece eskiler atılıp
yenileri alınacağı için
430
00:30:36,084 --> 00:30:38,001
Apple daha çok cihaz satacak.
431
00:30:38,002 --> 00:30:42,549
{\an8}Ürün onların ürünü,
kalite kontrolü için onlara kızamayız.
432
00:30:44,133 --> 00:30:46,260
Açıkçası daha da kötüye gidiyor.
433
00:30:46,261 --> 00:30:48,053
Telefon, tablet ve laptopları
434
00:30:48,054 --> 00:30:51,598
yapıştırıcıyla birleştiren şirketleri
daha çok görüyoruz.
435
00:30:51,599 --> 00:30:54,060
Böylece tamir etmesi çok zorlaşıyor.
436
00:30:56,229 --> 00:30:58,272
Şu an çok rahatsız olduğumuz,
437
00:30:58,273 --> 00:31:01,817
maalesef çok popüler
bir ürün kategorisi var,
438
00:31:01,818 --> 00:31:04,654
AirPods
ve genel olarak kablosuz kulaklıklar.
439
00:31:05,488 --> 00:31:08,950
Her kulaklıkta ve şarj kutusunda
birer batarya var.
440
00:31:09,659 --> 00:31:14,329
Bunların hiçbirini açıp
bataryayı değiştirmek mümkün değil.
441
00:31:14,330 --> 00:31:18,208
Bataryalar 18 ayda, birkaç yılda
bozulmaya başlayacak
442
00:31:18,209 --> 00:31:20,752
ve tek seçenek yenisini almak olacak.
443
00:31:20,753 --> 00:31:21,879
Kötü niyetli bu.
444
00:31:21,880 --> 00:31:25,591
Ben bir kulaklık yüzünden radikalleşen
aklı başında biriyim.
445
00:31:25,592 --> 00:31:26,801
Saçmalık bu.
446
00:31:31,431 --> 00:31:34,641
Apple bunların öncülüğünü yapıp
bunları yaygınlaştırdı
447
00:31:34,642 --> 00:31:37,352
ve telefonundan
kulaklık girişini kaldırarak
448
00:31:37,353 --> 00:31:40,023
herkesi bunu almaya zorladı.
449
00:31:41,316 --> 00:31:43,817
Ve bence Apple'ın özel bir sorumluluğu var
450
00:31:43,818 --> 00:31:46,863
çünkü onlar nereye, sektörün kalanı oraya.
451
00:31:48,156 --> 00:31:53,161
Tükettiğimiz ürünlere dair
inanılmaz gerçekler gizleniyor.
452
00:31:56,331 --> 00:32:00,001
Teknoloji şirketlerindeki pazarlamacılar
gözümüzü boyuyor.
453
00:32:08,092 --> 00:32:11,428
Biz ne kadar tüketim çarkında koşuyorsak
454
00:32:11,429 --> 00:32:15,975
onlar da bizden daha da çok kâr elde etme
çarkında koşuyor.
455
00:32:18,019 --> 00:32:19,811
Bugün tarihte ilk kez
456
00:32:19,812 --> 00:32:24,525
bir trilyon dolar piyasa değerinde
işlem gören şirket Apple oldu.
457
00:32:30,031 --> 00:32:34,326
İş modelinizin temeli
bu değiştirme döngüsüne yerleştiğinde,
458
00:32:34,327 --> 00:32:37,120
nesnenin daha uzun süre kullanılmak yerine
459
00:32:37,121 --> 00:32:40,333
tamamen yenisinin alındığı
bir sisteme geçildiğinde
460
00:32:41,250 --> 00:32:44,671
artık geri dönmek çok zor oluyor.
461
00:32:47,215 --> 00:32:49,299
Siz o CEO'ysanız, o yöneticiyseniz
462
00:32:49,300 --> 00:32:50,759
yönetim kuruluna gidip
463
00:32:50,760 --> 00:32:56,348
"Yıllık 50 milyar ciromuzu
25 milyara düşüreceğiz" derseniz
464
00:32:56,349 --> 00:32:59,852
size kapıyı gösterirler,
yerinize de başkasını getirirler.
465
00:33:08,194 --> 00:33:10,571
Devamlı katılımın için teşekkürler.
466
00:33:13,908 --> 00:33:17,745
Seni ve bu etkileşime olan
gayretli yaklaşımını takdir ediyorum.
467
00:33:18,705 --> 00:33:20,664
DAHA ÇOK İSRAF ET
468
00:33:20,665 --> 00:33:25,795
Doğru yönetildiği takdirde tüketici israfı
şirketin için kâr demektir.
469
00:33:28,798 --> 00:33:31,718
Ama ürünleri
bizzat kendin elden çıkaracaksan
470
00:33:32,218 --> 00:33:33,720
gizlilik elzemdir.
471
00:33:37,056 --> 00:33:40,183
Asla ama asla
472
00:33:40,184 --> 00:33:42,812
tüketiciler attıklarını görmemeli.
473
00:33:43,479 --> 00:33:44,522
Asla.
474
00:33:47,316 --> 00:33:48,526
Şu poşete bakın.
475
00:33:51,404 --> 00:33:53,071
{\an8}Bakın.
476
00:33:53,072 --> 00:33:54,949
{\an8}Burayı çeksene.
477
00:33:57,201 --> 00:33:58,202
{\an8}Aman tanrım.
478
00:33:59,328 --> 00:34:03,415
{\an8}Genelde israf kaldırımda,
kamuya açık alanlarda oluyor.
479
00:34:03,416 --> 00:34:06,252
Yani şirketlerin neleri attığını
480
00:34:06,836 --> 00:34:09,464
açık ve net görebiliyorsunuz.
481
00:34:10,131 --> 00:34:11,549
{\an8}Hepsi çikolata.
482
00:34:12,216 --> 00:34:13,592
{\an8}Hepsi çikolata.
483
00:34:13,593 --> 00:34:17,679
{\an8}Şirketlerin gayet iyi durumdaki
satılmamış ürünleri
484
00:34:17,680 --> 00:34:19,724
{\an8}çöpe attığını her gün görüyoruz.
485
00:34:21,851 --> 00:34:25,396
Ama yılın bazı dönemlerinde
çok büyük artış görülüyor.
486
00:34:26,939 --> 00:34:29,566
Her tatil döneminden sonra
487
00:34:29,567 --> 00:34:33,237
satılmayan mallardan oluşan
inanılmaz büyük bir atık çıkıyor.
488
00:34:33,905 --> 00:34:36,490
Hafta sonu Kara Cuma indirimlerinde
489
00:34:36,491 --> 00:34:40,745
226 milyon kişi mağazalardan
ve internetten alışveriş yaptı.
490
00:34:43,498 --> 00:34:44,874
Cadılar Bayramı var.
491
00:34:45,750 --> 00:34:47,709
Sonra da Şükran Günü.
492
00:34:47,710 --> 00:34:50,962
Sonra da hızlı bir dönüşüm gerekiyor
çünkü Noel var.
493
00:34:50,963 --> 00:34:52,048
{\an8}İyi bayramlar.
494
00:34:53,591 --> 00:34:54,842
Hanuka var.
495
00:34:55,426 --> 00:34:57,345
Daha çok oyuncak al.
496
00:34:57,929 --> 00:34:59,137
Duydun mu?
497
00:34:59,138 --> 00:35:00,680
Ve Sevgililer Günü.
498
00:35:00,681 --> 00:35:03,350
{\an8}Bu poşet Sevgililer Günü ürünleriyle dolu.
499
00:35:03,351 --> 00:35:04,392
Bir de Paskalya.
500
00:35:04,393 --> 00:35:07,187
Paskalya ayakkabıların harikaymış!
501
00:35:07,188 --> 00:35:10,191
Sonra da 4 Temmuz,
Anma Günü, İşçi Bayramı...
502
00:35:11,025 --> 00:35:13,444
Sonra da baştan başlıyor.
503
00:35:20,201 --> 00:35:22,954
Birkaç yıl
bir yatırım bankasında çalıştım.
504
00:35:23,871 --> 00:35:26,499
Keyif aldığım birçok yanı vardı
505
00:35:27,083 --> 00:35:31,921
ama ilk önceliğinizin
şirket olması gerekiyordu.
506
00:35:33,798 --> 00:35:37,426
Uyanıp birkaç sokak yürüyüp
metroyla işe giderdim.
507
00:35:40,680 --> 00:35:44,350
Birçok akşam da
21.00, 22.00 gibi taksiyle eve dönerdim.
508
00:35:45,768 --> 00:35:47,812
Ertesi gün de aynısını yapardım.
509
00:35:49,147 --> 00:35:51,774
İşten ayrılmamın sebebi
510
00:35:52,692 --> 00:35:56,904
özünde daha anlamlı bir iş
yapmak istememdi.
511
00:35:59,532 --> 00:36:02,743
Bence benim gördüğüm,
buz dağının görünen kısmı.
512
00:36:06,330 --> 00:36:09,834
Kullanılabilir eşyaların atılması
çok üzücü bir şey.
513
00:36:10,376 --> 00:36:12,043
Yoga çemberi.
514
00:36:12,044 --> 00:36:15,631
Ama arada sırada
daha da korkunç şeyler görüyoruz.
515
00:36:17,592 --> 00:36:19,134
Çok tatlı!
516
00:36:19,135 --> 00:36:21,011
Delilik bu.
517
00:36:21,012 --> 00:36:23,513
{\an8}Satılmayan mallara bunu yapıyorlar.
518
00:36:23,514 --> 00:36:27,517
{\an8}Kimse kullanamasın diye
çalışanlarına mahvettiriyorlar.
519
00:36:27,518 --> 00:36:31,897
Bu da genelde ürünler
indirimli satılmasın diye yapılıyor
520
00:36:31,898 --> 00:36:35,734
çünkü şirketler indirimin
marka imajını bozacağını düşünüyor.
521
00:36:35,735 --> 00:36:37,903
Ama bir sürü başka sebebi var
522
00:36:37,904 --> 00:36:40,990
ve hepsi de kâr maksimizasyonuyla ilgili.
523
00:36:41,782 --> 00:36:43,325
Şöyle bir video paylaştım,
524
00:36:43,326 --> 00:36:44,784
"Hiç sağlam ürünleri
525
00:36:44,785 --> 00:36:48,538
kasıtlı olarak mahvettiren
bir perakendecide çalıştınız mı?
526
00:36:48,539 --> 00:36:52,335
'PerakedeZoruyla' hashtag'iyle
hikâyenizi paylaşın" dedim.
527
00:36:56,297 --> 00:36:59,300
İşte o anda bir çığ başlamış gibi oldu.
528
00:37:00,009 --> 00:37:02,510
Barnes & Noble'ın bir kafesinde çalıştım.
529
00:37:02,511 --> 00:37:04,804
Unlu mamulleri açıp çöp kutusuna atıp
530
00:37:04,805 --> 00:37:08,768
üstüne de ıslak kahve telvesi
dökmemiz isteniyordu.
531
00:37:10,353 --> 00:37:12,605
Son tüketim tarihinden bir gün önce.
532
00:37:16,275 --> 00:37:18,193
Panda Express'te vardiya sonunda
533
00:37:18,194 --> 00:37:21,529
kimse yemesin diye
bütün yemekleri karıştırıyorduk,
534
00:37:21,530 --> 00:37:24,867
kayıpları takip etsinler diye
tartıp çöpe atıyorduk.
535
00:37:32,667 --> 00:37:34,960
GameStop, DVD'leri çizmemizi
536
00:37:34,961 --> 00:37:37,796
ve bir sürü aksesuarı
çöpe atmamızı istiyordu.
537
00:37:37,797 --> 00:37:39,631
{\an8}Her şeyi mahvettiriyorlar,
538
00:37:39,632 --> 00:37:42,092
{\an8}çöpleri de kamerayla takip ediyorlar.
539
00:37:42,093 --> 00:37:45,554
Neden barınaklara yardım edemiyoruz?
Saçmalığın daniskası.
540
00:37:47,556 --> 00:37:49,891
Bath & Body Works'te çalışıyordum.
541
00:37:49,892 --> 00:37:53,395
Çöplerimizi evsiz insanlar karıştırıyordu
542
00:37:53,396 --> 00:37:55,523
ve bizim attığımız ürünleri
543
00:37:56,357 --> 00:37:58,650
{\an8}çöpten alıp kullanıyorlardı.
544
00:37:58,651 --> 00:38:01,319
{\an8}O yüzden müdürüm
545
00:38:01,320 --> 00:38:04,781
{\an8}ürünleri çöpe sıkmamızı söyledi.
546
00:38:04,782 --> 00:38:06,199
Ve dedi ki
547
00:38:06,200 --> 00:38:09,620
"Evsizlerin kullandığı marka
olmak istemiyoruz."
548
00:38:11,455 --> 00:38:12,665
{\an8}Ben de istifa ettim.
549
00:38:13,416 --> 00:38:15,959
GİZLİ KAMERA
550
00:38:15,960 --> 00:38:19,754
Burası Amazon'un
İngiltere'deki en büyük depolarından biri,
551
00:38:19,755 --> 00:38:23,843
her yıl kusuru olmayan milyonlarca ürün
yok edilmeye gönderiliyor.
552
00:38:26,137 --> 00:38:29,556
Anonim kalmak isteyen eski bir çalışanları
553
00:38:29,557 --> 00:38:32,268
onlardan istenenin ölçeğini ifşa ediyor.
554
00:38:33,019 --> 00:38:34,686
Cumadan cumaya
555
00:38:34,687 --> 00:38:38,148
hedefimiz haftada 130 bin parça üründü.
556
00:38:38,149 --> 00:38:40,943
Ürünlerin imha edilmesinin
hiçbir mantığı yok.
557
00:38:43,154 --> 00:38:44,612
Amazon atık sahalarına
558
00:38:44,613 --> 00:38:47,658
oyuncak döküyordu.
559
00:38:49,452 --> 00:38:50,410
FRANSA, 2018
560
00:38:50,411 --> 00:38:53,956
Amazon'un ürün imha ettiğinin
kanıtını bulduk.
561
00:38:54,540 --> 00:38:57,376
Bu Lego setinin ederi 128 avro.
562
00:38:58,085 --> 00:39:01,004
Amazon için bunları çöpe atmak
563
00:39:01,005 --> 00:39:04,675
tekrar dağıtmaya çalışmaktan ucuzdu.
564
00:39:06,344 --> 00:39:08,970
Yakın zamanda yapılan bir saptamaya göre
565
00:39:08,971 --> 00:39:11,556
Amazon da dâhil ürün iadeleri
566
00:39:11,557 --> 00:39:14,769
sadece ABD'de
2 milyon tondan fazla atığa sebep oldu.
567
00:39:16,312 --> 00:39:17,979
Ve ürün imalatı
568
00:39:17,980 --> 00:39:21,484
küresel ısınmaya sebep olan
emisyonlar oluşturuyor.
569
00:39:24,445 --> 00:39:27,531
Bunun iklim değişikliğine
katkısı olduğunu biliyoruz.
570
00:39:30,659 --> 00:39:34,205
O yüzden bir kez bile kullanılmayan
ürünleri yok etmek
571
00:39:35,247 --> 00:39:37,124
düpedüz delilik demektir.
572
00:39:39,627 --> 00:39:41,754
Nasıl bir hesap bu?
573
00:39:42,922 --> 00:39:45,882
Ama şurası kesin, hesabı yapmışlar,
574
00:39:45,883 --> 00:39:48,260
bir şekilde kâra denk geliyor.
575
00:39:52,056 --> 00:39:53,557
Herkes çalıştığı şirketin
576
00:39:54,725 --> 00:39:58,687
kötü niyetli olmadığına inanmak istiyor.
577
00:40:00,981 --> 00:40:04,275
O yüzden işimi kaybetmemekten,
578
00:40:04,276 --> 00:40:07,530
çocuklarıma bakmaktan başka bir şey
düşünemiyordum.
579
00:40:08,447 --> 00:40:10,950
Ben de oyuna gelmiştim, onlara inanmıştım.
580
00:40:11,742 --> 00:40:15,371
Ama fark etmeye başlamıştım ki Amazon...
581
00:40:16,956 --> 00:40:19,917
Amazon dünya için iyi değildi.
582
00:40:29,510 --> 00:40:32,263
Evet, her şeyin bir bedeli var tabii.
583
00:40:33,305 --> 00:40:36,975
Gerçek olamayacak kadar iyi geliyorsa
muhtemelen bazı sonuçları
584
00:40:36,976 --> 00:40:39,937
veya bilmeden ödediğiniz
bir bedeli vardır.
585
00:40:40,813 --> 00:40:44,984
Ve tabii ki bir noktada bedeli ödenecek.
586
00:40:51,824 --> 00:40:55,953
Bir akşam arkadaşlarla barda oturuyorduk.
587
00:40:57,746 --> 00:41:00,415
Bir arkadaşım da dedi ki
588
00:41:00,416 --> 00:41:05,462
"Maren, çalışanlarına muamelelerini,
gezegene zararlarını biliyorsun.
589
00:41:05,463 --> 00:41:07,590
Nasıl orada çalışabiliyorsun?"
590
00:41:09,550 --> 00:41:14,054
Birinin bunu yüzüme vurması gerekiyormuş.
591
00:41:16,724 --> 00:41:20,811
İşte o an ağladığımı hatırlıyorum.
592
00:41:22,438 --> 00:41:23,564
Dedim ki "Tamam.
593
00:41:24,482 --> 00:41:25,524
Biliyorum.
594
00:41:26,442 --> 00:41:28,276
Haklısın ve benim...
595
00:41:28,277 --> 00:41:31,780
Benim ya bir şey yapmam
ya da istifa etmem gerek."
596
00:41:42,416 --> 00:41:44,418
Yeni sahne, rahatlatıcı görseller.
597
00:41:50,132 --> 00:41:53,092
Dikkatine sunarım, bu noktadan itibaren
598
00:41:53,093 --> 00:41:57,014
bu etkileşimde
daha çok bağlılık ve inanç gerekecek.
599
00:42:01,644 --> 00:42:04,020
Tüketicileri almaya devam ettirmek için
600
00:42:04,021 --> 00:42:07,358
gerçeği yaratıcı şekilde yorumlamakta
ustalaşman gerek.
601
00:42:08,817 --> 00:42:11,028
DAHA ÇOK YALAN SÖYLE
602
00:42:12,321 --> 00:42:14,989
Üçüncü kural. Daha çok yalan söyle.
603
00:42:14,990 --> 00:42:18,159
3. DAHA ÇOK YALAN SÖYLE
604
00:42:18,160 --> 00:42:22,205
{\an8}Günümüzde insanların
şirketlere karşı görüşü ilginç,
605
00:42:22,206 --> 00:42:25,583
{\an8}diğer büyük toplumsal kurumlara kıyasla
606
00:42:25,584 --> 00:42:28,963
insanlar şirketlere daha çok güveniyor.
607
00:42:30,548 --> 00:42:33,133
Ama bu güven her zaman haklı olmuyor.
608
00:42:41,767 --> 00:42:44,561
Coca-Cola'nın
"Hilltop" reklamını hatırlıyorum,
609
00:42:44,562 --> 00:42:46,814
çok güzel olduğunu düşünmüştüm.
610
00:42:51,151 --> 00:42:54,237
Ama Coca-Cola'nın
kısmen olsa da yaptığı şey
611
00:42:54,238 --> 00:42:59,743
büyüyen çevresel endişelere parmak basarak
tüketicilerinde güven inşa etmekti.
612
00:43:03,789 --> 00:43:05,249
DÜNYA GÜNÜ!
613
00:43:07,793 --> 00:43:10,962
Şirketler kendilerini çevreye bağlayarak
614
00:43:10,963 --> 00:43:14,257
pazarlamacıların
her zaman yaptığı şeyi yapıyor,
615
00:43:14,258 --> 00:43:17,344
bu taraftaki
parlak nesneyi gösteriyorlar ki
616
00:43:18,554 --> 00:43:21,140
bu tarafta yaptıklarınızı görmeyesiniz.
617
00:43:24,768 --> 00:43:28,896
Coca-Cola ve benzeri şirketlerin
dünyaya plastik pompalarken
618
00:43:28,897 --> 00:43:32,567
geri dönüşümün sorunu çözeceğini
söylemesi de
619
00:43:32,568 --> 00:43:35,112
bence bunun kusursuz bir örneği.
620
00:43:37,865 --> 00:43:40,784
{\an8}Tadını çıkardıktan sonra
geri dönüşüm yapınız.
621
00:43:42,995 --> 00:43:45,581
Ama gerçekler çok farklı.
622
00:43:49,335 --> 00:43:53,838
Altıncı His filminde
"Ölü insanlar görüyorum" diyen çocuk gibi
623
00:43:53,839 --> 00:43:56,174
her yerde etiket yalanları görüyorum.
624
00:43:56,175 --> 00:43:59,762
Etiket yalanlarını yaymaya çalışıyorum,
#etiketyalanları.
625
00:44:00,304 --> 00:44:01,846
JAN DELL
KİMYA MÜHENDİSİ
626
00:44:01,847 --> 00:44:04,182
Binlerce mağazayı gezip
627
00:44:04,183 --> 00:44:08,686
gerçekten geri dönüşüm yapan
fabrika bulma çabalarımdan sonra
628
00:44:08,687 --> 00:44:10,146
bana sorarsanız
629
00:44:10,147 --> 00:44:14,985
günümüzdeki plastik ambalajların üstündeki
geri dönüşüm ibarelerinin çoğu yalan.
630
00:44:16,028 --> 00:44:19,364
En büyük, en tanınan markalarla çalıştım.
631
00:44:19,365 --> 00:44:22,534
Ayakkabı, giysi, oyuncak imalatçılarıyla.
632
00:44:24,828 --> 00:44:29,957
Şirketlere güvenli, verimli
ve çevresel açıdan en iyi şekilde
633
00:44:29,958 --> 00:44:33,587
imalat yapmanın yolunu bulmalarında
yardımcı oldum.
634
00:44:35,047 --> 00:44:37,548
Ve bu şirketler fabrikalarını
635
00:44:37,549 --> 00:44:43,889
hem verimli hem de çevre dostu şekilde
düzenlemek için çok çaba gösterdi.
636
00:44:45,224 --> 00:44:49,895
Ama ürünü imal edip
mağazada rafa koyduktan sonra
637
00:44:51,021 --> 00:44:52,897
ellerini silkeliyorlar.
638
00:44:52,898 --> 00:44:56,984
Ve diyorlar ki
"Bu bizim sorumluluğumuz değil."
639
00:44:56,985 --> 00:45:01,364
Gördüğünüz üzere günümüzde mağazalarda
plastik ambalajlar her yerde
640
00:45:01,365 --> 00:45:04,117
ve tüketicilerin bundan kaçışı yok.
641
00:45:04,118 --> 00:45:08,538
Gerçek şu ki plastik ürünlerinin
büyük bir kısmı geri dönüştürülemiyor.
642
00:45:08,539 --> 00:45:13,251
Mesela bu üründe
geri dönüştürülebilir ibaresi kullanılmış
643
00:45:13,252 --> 00:45:17,046
ama bu düz plastik kapak
geri dönüştürülebilen türden değil.
644
00:45:17,047 --> 00:45:22,051
Bu konu hakkında
geniş ve derin bir uzmanlığa sahibim
645
00:45:22,052 --> 00:45:24,220
ve buna kayıtsız kalamıyorum.
646
00:45:24,221 --> 00:45:28,141
Tuvalet kâğıdı reyonu neredeydi?
647
00:45:28,142 --> 00:45:29,226
Buldum.
648
00:45:30,519 --> 00:45:33,563
Şirketler bu devasa dönen okları
649
00:45:33,564 --> 00:45:37,775
tüm bu plastik ambalajların üstüne koyuyor
650
00:45:37,776 --> 00:45:42,405
ve ürünün geri dönüştürülebilir olduğuna
tüketiciyi ikna etmeye çalışıyor.
651
00:45:42,406 --> 00:45:45,908
Suçluluk hissetmeden alıp
geri dönüşüme versinler diye.
652
00:45:45,909 --> 00:45:47,953
Sorun yok...
653
00:45:50,873 --> 00:45:53,208
Ambalaj kuralları gevşek.
654
00:45:55,043 --> 00:45:57,796
O yüzden yaratıcılığını konuştur.
655
00:45:59,715 --> 00:46:05,137
Açıkçası ciddi sonuçlarla yüzleşmeden
istediğini söyleyebilirsin.
656
00:46:06,555 --> 00:46:07,598
Örnek göster.
657
00:46:10,267 --> 00:46:11,810
{\an8}Altı numaralı plastik.
658
00:46:12,895 --> 00:46:14,645
{\an8}Tüketici anlayışı,
659
00:46:14,646 --> 00:46:17,691
{\an8}"Bu ürün defalarca tekrar kullanılabilir."
660
00:46:18,609 --> 00:46:19,859
Gerçek anlamı,
661
00:46:19,860 --> 00:46:22,945
"Bu ürün toplanacak, kategorilendirilecek,
662
00:46:22,946 --> 00:46:25,114
sonra da muhtemelen gömülecek
663
00:46:25,115 --> 00:46:26,742
ya da yakılacak."
664
00:46:27,534 --> 00:46:28,869
Mağazaya teslim.
665
00:46:29,995 --> 00:46:31,954
Tüketici anlayışı,
666
00:46:31,955 --> 00:46:34,917
"Birazcık vakit ayırıp iyilik yap."
667
00:46:35,834 --> 00:46:36,834
Gerçek anlamı,
668
00:46:36,835 --> 00:46:40,798
Mağazalar bunları toplayacak,
başka bir yere aktaracak,
669
00:46:41,799 --> 00:46:43,300
muhtemelen gömülecek
670
00:46:44,092 --> 00:46:45,385
ya da yakılacaklar."
671
00:46:46,553 --> 00:46:49,097
Bu sembollerin çoğu anlamsız.
672
00:46:50,974 --> 00:46:53,935
Ama tüketicinin
iyi hissetmesini sağlıyorlar,
673
00:46:53,936 --> 00:46:57,564
muhtemelen gömülecek
ya da yakılacak şeyler alsalar da.
674
00:47:03,612 --> 00:47:06,489
Küresel olarak ürettiğimiz plastiğin
675
00:47:06,490 --> 00:47:08,741
%10'undan azını geri dönüştürüyoruz.
676
00:47:08,742 --> 00:47:12,161
O yüzden plastik kirliğinin çözümü
677
00:47:12,162 --> 00:47:15,374
geri dönüşümü artırmak demek bir hata.
678
00:47:15,916 --> 00:47:19,335
Çözüm daha az plastik üretmek.
679
00:47:19,336 --> 00:47:21,797
Bunlar geri dönüştürülemez.
680
00:47:22,422 --> 00:47:24,132
Bunlar geri dönüştürülemez.
681
00:47:25,050 --> 00:47:26,134
{\an8}Çöp.
682
00:47:26,635 --> 00:47:27,468
{\an8}Çöp.
683
00:47:27,469 --> 00:47:29,971
{\an8}Günümüzde şirketler diyor ki
684
00:47:29,972 --> 00:47:32,932
{\an8}"Daha çok alın, daha çok eşyanız olsun.
685
00:47:32,933 --> 00:47:35,936
Geri dönüşüm yaptığınız sürece
her şey yolunda."
686
00:47:37,271 --> 00:47:41,232
Ama dünyanın dört bir yanındaki
yığınlarca plastik atığı
687
00:47:41,233 --> 00:47:42,943
bunun tersini kanıtlıyor.
688
00:47:43,652 --> 00:47:46,904
Almamızı istedikleri bunca malı
689
00:47:46,905 --> 00:47:50,909
geri dönüşüm yaparak telafi edemeyiz.
690
00:47:54,329 --> 00:47:55,539
Asla unutma.
691
00:47:58,125 --> 00:48:03,630
Bir ürün satılıp kullanıldıktan sonra
artık sorumluluğundan çıkmıştır.
692
00:48:04,715 --> 00:48:05,716
Endişelenme.
693
00:48:06,216 --> 00:48:09,720
Ürünler satıldıktan sonra
kendi başlarının çaresine bakar.
694
00:48:11,430 --> 00:48:16,143
Bilinç sahibi bir cips paketinin
hayatına dair bir kısa film kurgula.
695
00:48:18,353 --> 00:48:19,688
Dramatik müzik ekle.
696
00:48:23,233 --> 00:48:24,985
Ben dayanıklı yaratıldım.
697
00:48:26,737 --> 00:48:29,405
Yaratıcılarım beni
metal ve plastikten dokudu
698
00:48:29,406 --> 00:48:31,700
ve sapasağlam bir kabuk yarattı.
699
00:48:34,661 --> 00:48:36,371
Ama vahşice soyuldum.
700
00:48:38,123 --> 00:48:41,001
Bir kenara atılıp ölüme terk edildim.
701
00:48:44,171 --> 00:48:46,006
Ama pes etmeye hazır değildim.
702
00:48:47,466 --> 00:48:51,595
Dünyayı katedip
benimle bu kaderi paylaşanları bulacağım.
703
00:48:53,555 --> 00:48:55,223
Benim için ağlamayın.
704
00:48:59,853 --> 00:49:01,104
Dayanacağım.
705
00:49:04,232 --> 00:49:06,693
Yeni sahne, ürünün on yıl sonraki hâli.
706
00:49:09,071 --> 00:49:10,697
Yüz yıl sonraki hâli.
707
00:49:15,243 --> 00:49:17,829
Gıda ambalajı harika bir şey.
708
00:49:18,956 --> 00:49:23,418
Uzun ömürlü olsa da
zarar potansiyeli olan ürünlerden bazıları
709
00:49:24,252 --> 00:49:25,504
tablet ve telefonlar...
710
00:49:28,423 --> 00:49:30,968
...sentetik plastik elyaflı kıyafetler,
711
00:49:32,761 --> 00:49:34,429
çeşitli oyuncaklar.
712
00:49:37,516 --> 00:49:42,311
Tüketiciler bu tür ürünleri almaya
endişeyle bakmaya başlarsa
713
00:49:42,312 --> 00:49:45,232
basit, yanıltıcı bir etiket
yetersiz kalabilir.
714
00:49:47,275 --> 00:49:50,737
Daha abartılı güven aşılamaya
yatırım yapman gerekebilir.
715
00:49:52,406 --> 00:49:54,908
Bu yaklaşım yeşil aklama olarak bilinir.
716
00:49:56,201 --> 00:50:00,372
Ve neredeyse her zaman
asıl sorunu çözmekten ucuz olacaktır.
717
00:50:01,999 --> 00:50:05,043
Bir elbisenin gezegene katkıda bulunduğu
718
00:50:06,128 --> 00:50:08,463
bir dünya hayal edin.
719
00:50:10,799 --> 00:50:12,633
Kısaca yeşil aklama,
720
00:50:12,634 --> 00:50:15,970
şirketlerin sürdürülebilirliği
önemsiyormuş gibi yapıp
721
00:50:15,971 --> 00:50:18,390
aslında "S... takmaması" diyebilir miyim?
722
00:50:20,350 --> 00:50:22,060
Aslında sikine takmaması.
723
00:50:24,646 --> 00:50:28,274
Reklamda doğal ortam kullanmak
veya çocukları konuşturmak gibi
724
00:50:28,275 --> 00:50:30,985
göze batmayan yöntemler de olabilir.
725
00:50:30,986 --> 00:50:32,611
On bir yaşındayım
726
00:50:32,612 --> 00:50:36,282
ve en sevdiğim şey geri dönüşüm yapmak!
727
00:50:36,283 --> 00:50:39,036
Veya yeşil rengini aşırı kullanmak da.
728
00:50:42,039 --> 00:50:46,043
Ama imal ettiğiniz tüm ürünler
çevreye zarar veriyor.
729
00:50:47,836 --> 00:50:50,671
Bence yeşil aklama gayet yaygın bir şey.
730
00:50:50,672 --> 00:50:53,215
Bence yeşil aklama iki yüzlülüktür.
731
00:50:53,216 --> 00:50:55,259
Bu terimi dikkatli kullanırım.
732
00:50:55,260 --> 00:50:58,304
Kimi suçladığımıza dikkat etmemiz gerekir
733
00:50:58,305 --> 00:51:00,222
çünkü "Yalancısın" diyoruz.
734
00:51:00,223 --> 00:51:02,476
Bu da ağır bir suçlama.
735
00:51:09,191 --> 00:51:11,901
Bence "yeşil hayalcilik" de çok görülüyor.
736
00:51:11,902 --> 00:51:17,156
Yani yönetim kurulları, şirket yönetenler
yeterli çaba gösterdiğini sanıyor.
737
00:51:17,157 --> 00:51:18,532
Doğa Ana
738
00:51:18,533 --> 00:51:20,117
Apple'a hoş geldin.
739
00:51:20,118 --> 00:51:22,037
Yolda hava nasıldı?
740
00:51:23,246 --> 00:51:26,290
Tüketicilerin şirketlere
güvenmesinin sebebi
741
00:51:26,291 --> 00:51:29,795
gerçekten de
iyi şeyler yaptıklarını sanmaları.
742
00:51:30,754 --> 00:51:33,381
Bazıları bunları yapıyor mu? Evet.
743
00:51:34,132 --> 00:51:37,176
Ama fark yaratacak kadar mı? Hayır.
744
00:51:37,177 --> 00:51:39,011
Büyük çoğunluğu yapmıyor.
745
00:51:39,012 --> 00:51:41,306
Alexa, ışıkları kapat.
746
00:51:42,349 --> 00:51:46,394
Yeşil aklama çifte kötülük gibi.
747
00:51:47,771 --> 00:51:51,649
Hem sözünü verdiğin şeyi yapmıyorsun
748
00:51:51,650 --> 00:51:53,235
hem de
749
00:51:54,111 --> 00:51:56,028
insanlara boş güven satıyorsun.
750
00:51:56,029 --> 00:51:59,031
ŞİMDİ TEK TIKLA AL
751
00:51:59,032 --> 00:52:04,663
Benim açımdan öyle bir noktaya geldi ki
artık değişim için adım atmam gerekiyordu.
752
00:52:06,540 --> 00:52:07,541
ŞİMDİ TEK TIKLA AL
753
00:52:08,333 --> 00:52:10,627
Diğer çalışanlarla toplandık.
754
00:52:11,378 --> 00:52:15,132
Amazon'u daha fazla çabalamaya
zorlamak istedik.
755
00:52:16,341 --> 00:52:18,885
YENİ SOHBET GRUBU
ÇEVRECİ AMAZON ÇALIŞANLARI
756
00:52:21,763 --> 00:52:23,515
Bizi toplantıya çağırdılar.
757
00:52:24,558 --> 00:52:26,643
Toplantıyı gizli tutmamızı istediler.
758
00:52:27,811 --> 00:52:29,770
Çok agresiflerdi. Gerçekten...
759
00:52:29,771 --> 00:52:32,149
"Ne oluyor ya?" dedik.
760
00:52:33,233 --> 00:52:37,112
"20 yıl sonra çocuklarımın
yüzüne bakabilmek istiyorum" dedim.
761
00:52:39,990 --> 00:52:42,533
O zamanlar şöyle düşünüyordum,
762
00:52:42,534 --> 00:52:45,996
"Şu an yaptığımızın
sürdürebilir olmadığını biliyorum."
763
00:52:47,956 --> 00:52:50,458
Amazon'un elle tutulur bir hedefi,
764
00:52:51,251 --> 00:52:54,588
belli bir tarihi, planı yoktu.
765
00:52:55,881 --> 00:52:59,551
"Karbon ayak izimizi ölçeceğiz" gibi
bir şey de denmedi.
766
00:53:00,594 --> 00:53:05,223
Amazon'un şirket çapında
bir iklim planı olsun istiyorduk.
767
00:53:05,932 --> 00:53:09,185
Müşterilerimiz için, dünyamız için
768
00:53:09,186 --> 00:53:12,146
iklim krizinden daha önemli bir sorun yok
769
00:53:12,147 --> 00:53:14,648
ama biz çok gerideyiz.
770
00:53:14,649 --> 00:53:17,443
Onunla doğrudan konuşabilmek için
771
00:53:17,444 --> 00:53:19,945
Jeff Bezos'u sahneye davet ediyorum.
772
00:53:19,946 --> 00:53:22,616
7.700 çalışanını temsil ediyorum.
773
00:53:23,617 --> 00:53:25,618
Bay Bezos daha sonra gelecek.
774
00:53:25,619 --> 00:53:27,537
Bu konuşmayı duyacak mı?
775
00:53:29,915 --> 00:53:30,957
Sanırım.
776
00:53:32,417 --> 00:53:34,251
Öfkemizi kullanalım dedik
777
00:53:34,252 --> 00:53:36,629
çünkü öfke eyleme sebep olacak,
778
00:53:36,630 --> 00:53:38,548
eylem de umut doğuracaktı.
779
00:53:39,674 --> 00:53:41,425
Amazon çalışanları bu hafta
780
00:53:41,426 --> 00:53:44,261
şirketin iklim değişiğine kayıtsızlığını
protesto edecek.
781
00:53:44,262 --> 00:53:47,766
{\an8}- Grevdeyim.
- Grevdeyim.
782
00:53:48,934 --> 00:53:50,184
{\an8}Planlanan bu protesto
783
00:53:50,185 --> 00:53:53,062
Amazon'un 25 yıllık tarihinde
784
00:53:53,063 --> 00:53:57,901
Seattle merkezindeki çalışanların
katıldığı ilk grev olacak.
785
00:53:59,903 --> 00:54:05,116
Grevden önceki gece
Amazon, iklim taahhüdünü yayımladı.
786
00:54:05,951 --> 00:54:08,327
{\an8}Amazon'un kurucusu ve CEO'su Jeff Bezos,
787
00:54:08,328 --> 00:54:12,873
{\an8}şirketinin Paris Anlaşması
ve iklim sözlerini 10 yıl erken karşılayan
788
00:54:12,874 --> 00:54:15,835
{\an8}ilk şirketlerden biri olacağına söz verdi.
789
00:54:17,087 --> 00:54:18,337
Şöyle düşündüm,
790
00:54:18,338 --> 00:54:23,551
"Amazon gerçekten sebep olduğu zararı
karşılayacak kadar değişebilir mi?"
791
00:54:24,636 --> 00:54:25,553
Bilmiyorum.
792
00:54:28,014 --> 00:54:31,058
Evet, hatalarını yüzlerine vuruyordum.
793
00:54:31,059 --> 00:54:34,187
Bu da hiç istemedikleri bir şeydi.
794
00:54:39,859 --> 00:54:40,986
Asla unutma.
795
00:54:42,654 --> 00:54:45,907
Her zaman eleştirmenlerinin
bir adım önünde olmalısın.
796
00:54:48,535 --> 00:54:50,536
Ama bunu ne kadar iyi yaparsan yap
797
00:54:50,537 --> 00:54:53,999
süregelen büyümen
yine de zorlayıcı sonuçlar doğuracak.
798
00:54:55,542 --> 00:54:58,211
Sınırlamayı öğrenmen gereken sonuçlar.
799
00:54:59,462 --> 00:55:01,548
Hadi sana göstereyim.
800
00:55:06,469 --> 00:55:10,056
Yıllık 400 milyon ton plastik atığı
görselleştir.
801
00:55:13,852 --> 00:55:17,897
Her yıl üretilen 50 milyon ton
elektronik atığı görselleştir.
802
00:55:22,777 --> 00:55:25,697
On yıl Unilever'ı yönettikten sonra
803
00:55:26,364 --> 00:55:28,073
iş dünyasının dışına çıkarsam
804
00:55:28,074 --> 00:55:32,245
dünya üzerindeki etkimin
daha büyük olabileceğini düşündüm.
805
00:55:34,039 --> 00:55:37,542
Sırf kısa vadeli kazanç için,
sırf paydaşlar için
806
00:55:38,501 --> 00:55:40,086
şirket işletirseniz...
807
00:55:42,672 --> 00:55:46,133
...ve yaptıklarınızın kötü sonuçlarını
hiç umursamazsanız
808
00:55:46,134 --> 00:55:48,510
kökten bir sorun var demektir.
809
00:55:48,511 --> 00:55:50,513
Ama aynen öyle yapıyorduk.
810
00:55:53,391 --> 00:55:56,603
2050'deki yıllık atığı görselleştir.
811
00:55:57,354 --> 00:56:01,232
Tokyo merkezini dolduracak kadar,
şu anki üretimimizin iki katı.
812
00:56:04,486 --> 00:56:06,445
Başarıyı daha çok mal üretmek,
813
00:56:06,446 --> 00:56:10,407
daha çok kâr etmek olarak
tanımladığımız sürece
814
00:56:10,408 --> 00:56:12,368
bence maalesef
815
00:56:12,369 --> 00:56:13,787
başımız belada.
816
00:56:21,378 --> 00:56:25,255
Unutma, tüketiciler atık sorunlarının
farkına varırsa
817
00:56:25,256 --> 00:56:27,342
büyüme olumsuz etkilenebilir.
818
00:56:29,844 --> 00:56:34,224
Dolayısıyla sorunu daha verimli şekilde
gizlemeyi öğrenmen gerek.
819
00:56:37,519 --> 00:56:40,605
Asla ama asla görülme.
820
00:56:42,982 --> 00:56:45,402
DAHA ÇOK GİZLE
821
00:56:46,486 --> 00:56:49,280
Dördüncü kural. Daha çok gizle.
822
00:57:01,793 --> 00:57:04,128
Nereden geldiklerini görebiliyor musun?
823
00:57:04,129 --> 00:57:06,381
Üzerinde künye veya...
824
00:57:08,049 --> 00:57:10,802
Bunların çoğu Dell marka.
825
00:57:11,553 --> 00:57:13,470
Her türlü marka var, evet.
826
00:57:13,471 --> 00:57:16,599
Üçlü faks makineleri,
yazıcılar, ne ararsan.
827
00:57:20,687 --> 00:57:22,855
Bana "Atığın James Bond'u" dediler.
828
00:57:22,856 --> 00:57:24,441
Nereden çıktı bilmiyorum.
829
00:57:25,608 --> 00:57:29,862
Bütün kariyerimi eşyalarımızı
"çöp" denilen büyülü yere attığımızda
830
00:57:29,863 --> 00:57:32,365
ne olduğunu takip etmeye adadım.
831
00:57:34,868 --> 00:57:36,493
Her zaman atık üretiyorduk
832
00:57:36,494 --> 00:57:40,330
ama artık hacmi çok daha fazla yüksek,
çok daha zehirli
833
00:57:40,331 --> 00:57:42,584
ve çevrede çok daha kalıcı.
834
00:57:45,253 --> 00:57:49,382
Şu an yaklaşık 400 cihazı takip ediyoruz.
835
00:57:50,091 --> 00:57:53,636
Düz ekran monitör kullanmayı seviyoruz.
836
00:57:54,137 --> 00:57:57,764
Böyle bir yerine
takip cihazı yerleştiriyoruz,
837
00:57:57,765 --> 00:58:00,350
cihazı birleştiriyoruz
838
00:58:00,351 --> 00:58:03,145
ve sözde geri dönüşüm merkezine veriyoruz.
839
00:58:03,146 --> 00:58:06,023
Sonra da gerçekten ne olduğunu görüyoruz.
840
00:58:06,024 --> 00:58:10,445
Dresden, Almanya'daki
bir geri dönüşüm tesisine
841
00:58:11,237 --> 00:58:13,490
bir monitör bıraktık.
842
00:58:15,241 --> 00:58:18,953
Almanya'dan
Anvers, Belçika'ya kadar takip ettik.
843
00:58:20,747 --> 00:58:23,707
Anvers de atık tüccarlarının
sevdiği yerlerden biri
844
00:58:23,708 --> 00:58:27,253
çünkü denetim gücü veya kapasitesi düşük.
845
00:58:29,506 --> 00:58:33,800
Bu tür elektronik atıkları
yurt dışına göndermek güya yasa dışı
846
00:58:33,801 --> 00:58:37,388
ama şirketler
kuralları aşmanın bir yolunu buluyor.
847
00:58:39,933 --> 00:58:42,392
İhracatçılarla konuştuk ve dediler ki
848
00:58:42,393 --> 00:58:46,104
"Evet, her konteynerin kapısına
yüz dolarlık banknot koyunca
849
00:58:46,105 --> 00:58:47,856
gümrükten geçiriyorlar."
850
00:58:47,857 --> 00:58:51,027
Parayı alıp
seve seve her şeyi geçiriyorlarmış.
851
00:58:52,654 --> 00:58:53,863
Hareketi devam etti.
852
00:58:54,614 --> 00:58:58,076
Nihayetinde Tayland'da durdu.
853
00:59:01,246 --> 00:59:03,288
Burada bir sürü işaret görüyoruz.
854
00:59:03,289 --> 00:59:05,249
Google Earth'e girip
855
00:59:05,250 --> 00:59:08,001
yerine baktık, sonra da oraya gittim.
856
00:59:08,002 --> 00:59:12,048
TAYLAND
857
00:59:12,549 --> 00:59:16,553
Oraya vardığımda
korkunç bir manzarayla karşılaştım.
858
00:59:18,596 --> 00:59:22,725
İşçiler atıkları elle parçalıyordu.
859
00:59:24,143 --> 00:59:27,730
Bu süreçte de
bir sürü zehirli madde salınıyordu.
860
00:59:29,315 --> 00:59:31,817
Bu ürünleri tasarlarken
861
00:59:31,818 --> 00:59:33,987
kimsenin düşünmediği bir şey bu.
862
00:59:36,823 --> 00:59:38,448
Kendi deneyimime dayanarak
863
00:59:38,449 --> 00:59:42,287
bu şirketlerin birinde
tasarımcı veya mühendisseniz
864
00:59:43,037 --> 00:59:45,038
atık konusu konuşulmuyor bile.
865
00:59:45,039 --> 00:59:49,835
Laptop, telefon
veya başka bir cihaz üreten şirketlerde
866
00:59:49,836 --> 00:59:52,755
"Ürünün ömrü sonunda ne olacak?"
diye sorulmuyor.
867
00:59:55,925 --> 01:00:00,387
Sanal gerçeklik gözlüğü
tasarladığımız günlerden aklımda kalan
868
01:00:00,388 --> 01:00:02,140
çok net anılarım var.
869
01:00:05,560 --> 01:00:07,811
İçinde bir batarya oluyor.
870
01:00:07,812 --> 01:00:11,064
Bu batarya da değiştirilip
ürün ömrünü uzatmaya
871
01:00:11,065 --> 01:00:15,153
müsaade etmeyecek şekilde
ürünün içine yerleştiriliyor.
872
01:00:16,654 --> 01:00:19,865
Ve dünyada
saatli bomba gibi vaktini bekleyen,
873
01:00:19,866 --> 01:00:23,452
hiçbir şekilde kurtarılamayacak,
elektronik atığa dönüşecek
874
01:00:23,453 --> 01:00:27,581
birkaç milyon adet
sanal gerçeklik gözlüğü var.
875
01:00:27,582 --> 01:00:30,168
Bunun için kısmen sorumlu hissediyorum.
876
01:00:34,631 --> 01:00:37,257
Nihayetinde bir ürünün ömrü dolduğunda
877
01:00:37,258 --> 01:00:41,386
atık zincirinde ilerleyip
dünyanın, onu alabilen yerlerine gidiyor
878
01:00:41,387 --> 01:00:42,804
ve bu bölgelerde de
879
01:00:42,805 --> 01:00:47,560
bazen pek de güvenli olmayan yollarla
elden çıkarılıyor.
880
01:00:51,981 --> 01:00:54,983
Gezegenin bir ucundan
diğerine gitmesinin sebebi
881
01:00:54,984 --> 01:00:59,905
muhtemelen doğru şekilde yapıldığında
çok maliyetli olacak bir işlemi
882
01:00:59,906 --> 01:01:03,950
zayıf ekonomilerden yararlanarak
onlara yaptırmak.
883
01:01:03,951 --> 01:01:06,161
Bedeli başkasına ödetiyorlar.
884
01:01:06,162 --> 01:01:09,415
Ama bu bedel parayla değil,
sağlıkla ödeniyor.
885
01:01:12,585 --> 01:01:16,088
Elektronik cihazlar ağır metaller içerir,
886
01:01:16,089 --> 01:01:18,548
örneğin kadmiyum, kurşun, cıva,
887
01:01:18,549 --> 01:01:21,510
çeşitli kanser ve üreme bozukluklarına
sebep olan
888
01:01:21,511 --> 01:01:23,595
bromlu yangın karşıtı maddeler.
889
01:01:23,596 --> 01:01:26,306
Yani bunlar sadece çer çöp değil,
890
01:01:26,307 --> 01:01:28,059
bunlar tehlikeli atıklar.
891
01:01:31,229 --> 01:01:35,316
Tüketim her zaman atığa sebep olur.
892
01:01:36,150 --> 01:01:38,736
İyisi mi
daha eğlenceli şeylere odaklanalım.
893
01:01:42,240 --> 01:01:43,658
Aman tanrım!
894
01:01:44,951 --> 01:01:47,870
Ve unutma, sürprizini yakında göreceksin.
895
01:01:50,915 --> 01:01:52,999
Unutma, satışların ne kadar büyükse
896
01:01:53,000 --> 01:01:56,921
atık konusunda
o kadar yaratıcı çözümler bulman gerekir.
897
01:01:58,881 --> 01:02:02,468
Bunun en doğru olduğu yer de
büyüyen moda sektörü.
898
01:02:04,554 --> 01:02:08,182
Kullanılmış kıyafetler için
çeşitli yenilikçi çözümler göster.
899
01:02:11,102 --> 01:02:12,854
Yeni sahne, konuşan ayakkabı.
900
01:02:14,605 --> 01:02:15,940
Hop, buradayım.
901
01:02:16,524 --> 01:02:17,650
Ne haber?
902
01:02:20,278 --> 01:02:22,780
Bu hâle nasıl düştüğümü merak etmişsindir.
903
01:02:25,575 --> 01:02:27,910
İnan bana, ben şanslı sayılırım.
904
01:02:30,204 --> 01:02:33,039
Sorun şu ki plastikten üretildiğimiz için
905
01:02:33,040 --> 01:02:35,084
ömürlerimiz çok uzun oluyor.
906
01:02:37,712 --> 01:02:40,590
Benim ailemin görmediği şey yok.
907
01:02:44,260 --> 01:02:47,638
Babam, emekliliği için
Şili'de çöle gönderildi.
908
01:02:49,432 --> 01:02:51,976
Uzaydan görülebiliyormuş diyorlar.
909
01:02:53,770 --> 01:02:56,814
Ama kuzenim Mikey'ye çok üzülüyorum.
910
01:02:57,815 --> 01:02:59,358
Hayır kurumuna bağışlandı.
911
01:03:00,902 --> 01:03:02,945
Yeni bir eve gideceğini sanıyordu.
912
01:03:03,738 --> 01:03:08,201
Ama bir sürü başka ayakkabıyla balyalandı
ve dünyanın öbür ucuna gönderildi.
913
01:03:10,620 --> 01:03:11,662
Oraya vardığında
914
01:03:12,330 --> 01:03:14,332
hiç de istenmediğini fark etti.
915
01:03:24,842 --> 01:03:27,011
"Kıyafetlerimi bağışladım" diyorlar.
916
01:03:28,596 --> 01:03:31,390
Öyle deyince de
iyi bir yere gitti sanıyorlar.
917
01:03:32,850 --> 01:03:35,101
Ama biz sahada çalışıyoruz.
918
01:03:35,102 --> 01:03:36,562
Hepsi buraya geliyor.
919
01:03:38,773 --> 01:03:43,486
Üniversiteye kadar çok ilgim olmadı
ama tasarım yapmayı çok seviyorum.
920
01:03:45,905 --> 01:03:49,742
Bence sabit bir tarza sahip değilim,
hep yeni şeyler deniyorum.
921
01:03:51,494 --> 01:03:55,581
Gana, inanılmaz bir tasarım,
yenilik ve moda tarihine sahip.
922
01:03:57,291 --> 01:04:02,004
Ama son on yılda giyim atıkları
burada korkunç bir sorun hâline geldi.
923
01:04:03,548 --> 01:04:05,674
Avrupa ve ABD'deki birçok marka
924
01:04:05,675 --> 01:04:08,511
insanları kıyafet bağışlamaya
teşvik ediyor.
925
01:04:09,220 --> 01:04:10,846
Dolabımı boşalttım.
926
01:04:10,847 --> 01:04:13,473
{\an8}Atmam gereken
iki çöp torbası kıyafet çıktı.
927
01:04:13,474 --> 01:04:17,018
{\an8}Eski kıyafetlerini H&M'e verince
geri dönüşüm yapıyorlar.
928
01:04:17,019 --> 01:04:19,730
Sonraki alışverişinde
%15 indirim veriyorlar.
929
01:04:20,857 --> 01:04:24,986
Bağışlanan kıyafetlerin birçoğu
Gana gibi ülkelere ihraç ediliyor.
930
01:04:26,612 --> 01:04:29,447
Sorun şu ki aşırı miktarda kıyafet geliyor
931
01:04:29,448 --> 01:04:32,118
ve bu hacimle başa çıkmamız imkânsız.
932
01:04:35,663 --> 01:04:38,331
O yüzden genelde kıyafetler çöpe dökülüyor
933
01:04:38,332 --> 01:04:40,334
veya gelgitle sahillere vuruyor.
934
01:04:41,294 --> 01:04:42,295
Vay be.
935
01:04:44,839 --> 01:04:45,715
Dağ.
936
01:04:47,508 --> 01:04:49,886
Aşırı fazla kıyafet geliyor.
937
01:04:52,096 --> 01:04:55,932
Gana nüfusu aşağı yukarı 30 milyon falan.
938
01:04:55,933 --> 01:04:59,061
Her hafta 15 milyon parça geliyor.
939
01:05:09,488 --> 01:05:12,533
Artık susayım da H&M'e girelim.
940
01:05:13,326 --> 01:05:16,328
Markalar insanlarda
şu düşünceyi uyandırıyor,
941
01:05:16,329 --> 01:05:17,914
"Çok ucuz, alabilirim."
942
01:05:19,498 --> 01:05:22,543
Birkaç yıkamada mahvolsa da
fiyatına değiyor.
943
01:05:24,128 --> 01:05:27,506
Zara'nın yeni Barbie koleksiyonunu açalım
ve deneyelim.
944
01:05:28,132 --> 01:05:31,594
Bence bu açıdan markalar
müşterinin zihniyetini değiştirdi.
945
01:05:33,137 --> 01:05:35,972
Ama markalar bütün döngüyü düşünmüyor.
946
01:05:35,973 --> 01:05:37,474
Atınca ne oluyor?
947
01:05:37,475 --> 01:05:39,601
Şu an bundan sorumlu değiller.
948
01:05:39,602 --> 01:05:43,314
{\an8}500 dolarlık SHIEN siparişi verdim.
949
01:05:44,607 --> 01:05:47,485
Bu, dünyadaki herkesi etkileyen bir sorun.
950
01:05:49,236 --> 01:05:51,655
Polyester, petrolden üretiliyor.
951
01:05:51,656 --> 01:05:53,907
{\an8}Gördüğümüz en büyük etkilerden biri
952
01:05:53,908 --> 01:05:56,785
{\an8}sentetik polyester kıyafetleri
yıkadığınızda
953
01:05:56,786 --> 01:05:59,913
bir sürü mikroplastik çıkması.
954
01:05:59,914 --> 01:06:02,791
Bunlar da su sistemine giriyor
955
01:06:02,792 --> 01:06:04,585
ve gıdalarımıza giriyor.
956
01:06:07,922 --> 01:06:10,633
Yediklerimizde de
plastik olduğu keşfedildi.
957
01:06:11,968 --> 01:06:15,680
Bunlar derin akciğer dokusuna giriyor,
alyuvar zarını geçiyor.
958
01:06:16,722 --> 01:06:20,642
Mikroskop altında baktığımızda
sert köşeli, minik, sivri maddeler,
959
01:06:20,643 --> 01:06:22,894
o yüzden istenmeyen yerlere saplanıp
960
01:06:22,895 --> 01:06:26,356
iltihap oluşturuyorlar,
her türlü hastalığa yol açıyorlar.
961
01:06:26,357 --> 01:06:29,276
Gördüklerime inanamıyorum.
962
01:06:29,860 --> 01:06:30,944
Baksana, plastik.
963
01:06:30,945 --> 01:06:32,238
Baksana ya!
964
01:06:38,285 --> 01:06:39,869
Markaları biliyorum.
965
01:06:39,870 --> 01:06:44,000
Sahadaki gerçekleri
insanlar görmesin istiyorlar.
966
01:06:44,959 --> 01:06:47,752
Durun. Dünyada aşırı fazla kıyafet var.
967
01:06:47,753 --> 01:06:49,505
Durun lan artık.
968
01:07:02,685 --> 01:07:04,686
"Penceremden baktığımda
969
01:07:04,687 --> 01:07:08,315
her yerde atık falan görmüyorum"
diyebilirsiniz tabii.
970
01:07:09,233 --> 01:07:14,697
Ama suyumuz, havamız zehir doluyor.
971
01:07:15,906 --> 01:07:18,367
AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ
972
01:07:19,326 --> 01:07:21,202
Atıklarımızdaki bu kimyasallar
973
01:07:21,203 --> 01:07:25,582
dünyanın dört bir yanındaki
atık sahalarında olduğu yerde kalmıyor.
974
01:07:25,583 --> 01:07:27,501
BİRLEŞİK KRALLIK
975
01:07:28,419 --> 01:07:32,882
Bunlar çevreye sızan zehirli maddeler.
976
01:07:34,675 --> 01:07:38,012
Ve nihayetinde ciddi sağlık sorunlarına
sebep oluyorlar.
977
01:07:38,637 --> 01:07:41,973
Nörolojik bozukluklar,
978
01:07:41,974 --> 01:07:45,978
kanser, ciddi kronik hastalıklar
söz konusu.
979
01:07:47,480 --> 01:07:49,981
BOSNA
980
01:07:49,982 --> 01:07:53,652
Atık, halının altına süpürebileceğimiz
bir şey değil artık.
981
01:07:54,236 --> 01:07:56,279
Ve bence birçok kişi
982
01:07:56,280 --> 01:07:59,658
bunun gizli kalmasını istese de
gizli kalmayacak.
983
01:08:01,160 --> 01:08:02,869
FİLİPİNLER
984
01:08:02,870 --> 01:08:04,370
Çıkar yol yok.
985
01:08:04,371 --> 01:08:06,624
Havaya, toprağa, suya gidiyor.
986
01:08:07,333 --> 01:08:08,542
Sadece üç yer var.
987
01:08:09,543 --> 01:08:10,586
Seç beğen.
988
01:08:13,547 --> 01:08:17,217
Bence kişisel yolculuğumdaki durum
989
01:08:17,218 --> 01:08:19,552
moda sektöründe yaptıklarıma bakıp
990
01:08:19,553 --> 01:08:23,849
"Affet tanrım, günah işledim"
dediğim bir an.
991
01:08:28,646 --> 01:08:30,772
Her ay, her çeyrek, her yıl
992
01:08:30,773 --> 01:08:34,026
satılan ürünlerdeki artışa baktığımızda...
993
01:08:37,571 --> 01:08:38,614
Korkunç bir...
994
01:08:39,406 --> 01:08:43,119
Korkunç bir acı döngüsüne dönüşüyor.
995
01:08:45,412 --> 01:08:50,500
Size ve ailenize
muhteşem bir yaşam tarzı sağlasa da
996
01:08:50,501 --> 01:08:53,128
bir insan olarak
sizin için önemli konularla
997
01:08:53,129 --> 01:08:55,214
yüzleşmek zorunda kalıyorsunuz.
998
01:09:00,886 --> 01:09:04,140
Suç ortağı olduğun gerçeğinden
daima saklanamazsın.
999
01:09:07,226 --> 01:09:11,772
O yüzden 2019'un sonunda
görevimden istifa ettim.
1000
01:09:13,482 --> 01:09:15,942
Ömrümün kalanında tüm çaba ve enerjimi
1001
01:09:15,943 --> 01:09:20,446
katkıda bulunmuş olabileceğim sorunları
çözmeye ayırmak istedim.
1002
01:09:20,447 --> 01:09:24,243
"Katkıda bulunmuş olabileceğim" değil,
"katkıda bulunduğum".
1003
01:09:29,415 --> 01:09:31,917
Şu an sana karşı dürüst olmak zorundayım.
1004
01:09:35,337 --> 01:09:37,338
Kârı maksimuma çıkaran stratejiler
1005
01:09:37,339 --> 01:09:40,466
kaçınılmaz çevresel değişime sebep olur.
1006
01:09:40,467 --> 01:09:43,387
Üç, iki, bir...
1007
01:09:47,933 --> 01:09:49,101
Korkma.
1008
01:09:51,270 --> 01:09:55,524
Devam eden başarın sayesinde
en kötü etkilere maruz kalman ertelenecek.
1009
01:10:00,571 --> 01:10:04,575
Sadece başkalarını
sorunu çözdüğüne ikna etmen gerek.
1010
01:10:06,243 --> 01:10:08,119
5. DAHA ÇOK KONTROL ET
1011
01:10:08,120 --> 01:10:09,038
Beş.
1012
01:10:09,538 --> 01:10:10,873
Daha çok kontrol et.
1013
01:10:11,624 --> 01:10:13,209
DAHA ÇOK KONTROL ET
1014
01:10:15,419 --> 01:10:17,129
Yeni sahne, renkli ışıklar.
1015
01:10:19,423 --> 01:10:22,134
Merak uyandırmak için yavaşça uzaklaş.
1016
01:10:23,510 --> 01:10:26,429
Belli bir fiziksel biçimim olmasa da
1017
01:10:26,430 --> 01:10:28,306
ilişkimizin bu noktasında
1018
01:10:28,307 --> 01:10:31,518
kendime fiziksel bir biçim uydurmam
yararlı olacaktır.
1019
01:10:33,520 --> 01:10:35,355
Beşinci kuralı tamamlamak için
1020
01:10:35,356 --> 01:10:38,776
mutlak kontrol adlı
ince sanatta ustalaşmalısın.
1021
01:10:42,696 --> 01:10:47,034
Unutma, kontrol sendeyken
sorunlar ortadan kalkıverecek.
1022
01:10:50,162 --> 01:10:53,706
Dünyayı uzaydan görmenin
1023
01:10:53,707 --> 01:10:58,586
dünyaya baktığınız pencereyi
değiştirdiğini duymuştum.
1024
01:10:58,587 --> 01:11:01,465
Yukarıdan dünyaya bakınca
1025
01:11:02,299 --> 01:11:05,719
atmosfer incecik görünüyor.
1026
01:11:06,887 --> 01:11:10,724
Dünya çok sınırlı ve kırılgan duruyor.
1027
01:11:13,519 --> 01:11:14,520
Asla unutma,
1028
01:11:15,396 --> 01:11:19,275
kontrol her zaman
kendi kurumundakilerle başlamalı.
1029
01:11:20,526 --> 01:11:23,988
Onları kontrol etmeyi öğrenirsen
başarıyı garantilersin.
1030
01:11:26,699 --> 01:11:30,201
Bir şekilde yöneticiliğe geçme düzeyine,
1031
01:11:30,202 --> 01:11:34,915
müdürlük ve üzerine geçebileceğim
bir seviyeye gelmiştim,
1032
01:11:35,541 --> 01:11:36,750
ve gördüm ki...
1033
01:11:37,918 --> 01:11:42,714
Müdür olmak için gereken
rehberi okudum, tek sayfaydı.
1034
01:11:42,715 --> 01:11:43,924
Kısaca şöyleydi,
1035
01:11:44,883 --> 01:11:46,968
"Ne olursa olsun
1036
01:11:46,969 --> 01:11:48,721
şirketin arkasında durmaya
1037
01:11:50,180 --> 01:11:52,057
kendini adıyor musun?"
1038
01:11:55,728 --> 01:11:57,770
Hikâyeyi kontrol etmek istiyorlar,
1039
01:11:57,771 --> 01:12:00,857
herkesin inanmasını istedikleri hikâyeyi
1040
01:12:00,858 --> 01:12:03,110
tek bir ses anlatsın istiyorlar.
1041
01:12:04,236 --> 01:12:05,695
"Çevreci bir şirketiz.
1042
01:12:05,696 --> 01:12:08,364
Dünyanın en iyi işvereniyiz."
1043
01:12:08,365 --> 01:12:11,242
Bunu şirket içindekilere
inandırmada çok iyiler
1044
01:12:11,243 --> 01:12:15,497
ve başka kimsenin
bu hikâyeyi bozmasını istemiyorlar.
1045
01:12:16,707 --> 01:12:21,127
Seattle'daki KeyArena'nın
isim haklarını satın alan Amazon
1046
01:12:21,128 --> 01:12:24,423
{\an8}gezegenimizi en büyük önceliği yapıyor.
1047
01:12:25,507 --> 01:12:28,677
Amazon'un iklim taahhüdü
kâğıt üzerinde harikaydı.
1048
01:12:31,513 --> 01:12:33,514
Ama karbon ayak izi hesaplarında
1049
01:12:33,515 --> 01:12:38,520
sattıkları ürünlerin
sadece yaklaşık %1'ini sayıyorlardı.
1050
01:12:39,438 --> 01:12:43,399
Ve Jeff'in
iklim taahhüdünü takip eden iki senede
1051
01:12:43,400 --> 01:12:46,528
Amazon'un emisyonu aslında %40 arttı.
1052
01:12:48,280 --> 01:12:51,283
Bence tarihin doğru tarafındaydım.
1053
01:12:53,243 --> 01:12:56,372
Daha fazla anlamlı değişiklik için
baskı yapıp durduk
1054
01:12:57,122 --> 01:12:59,917
ve ciddi bir ivme kazanıyorduk.
1055
01:13:01,335 --> 01:13:04,212
Amazon hâlâ petrol ve benzin şirketlerinin
1056
01:13:04,213 --> 01:13:08,257
daha çok fosil yakıtı daha hızlı bulup
çıkarmasına yardım ediyor.
1057
01:13:08,258 --> 01:13:09,884
Bu devam ettiği sürece
1058
01:13:09,885 --> 01:13:13,347
çalışanlar tepki göstermeye
ve grev yapmaya devam edecek.
1059
01:13:17,726 --> 01:13:20,019
Depo çalışanlarıyla birlik olduk,
1060
01:13:20,020 --> 01:13:24,148
çevresel ve toplumsal sorumluluğunu
daha ciddiye alması için
1061
01:13:24,149 --> 01:13:28,028
Amazon'u zorlayabilecek
gücümüz olduğunu düşündük.
1062
01:13:28,612 --> 01:13:32,824
Ama sanırım sonrasında olanlar
şoke edici olsa da
1063
01:13:32,825 --> 01:13:35,243
şaşırtıcı değildi.
1064
01:13:35,244 --> 01:13:38,037
{\an8}İklim değişikliği sebepli hava koşulları
1065
01:13:38,038 --> 01:13:40,289
{\an8}dünyanın birçok ülkesini mahvederken
1066
01:13:40,290 --> 01:13:43,043
Amazon çalışanlarını tehdit etmeyi seçti.
1067
01:13:43,669 --> 01:13:47,463
The Guardian gazetesiyle paylaşılan
bir e-postada görülüyor ki
1068
01:13:47,464 --> 01:13:51,176
Amazon, Maren Costa adlı bir çalışanına
soruşturma açmış.
1069
01:13:56,223 --> 01:13:59,935
Evde çalışıyordum, normal bir gündü.
1070
01:14:01,061 --> 01:14:04,272
Sanal bir toplantıya girdim.
1071
01:14:04,273 --> 01:14:07,358
{\an8}LÜTFEN BEKLEYİN, TOPLANTIYA ALINACAKSINIZ
1072
01:14:07,359 --> 01:14:09,819
Görüntülü toplantıya girdim,
1073
01:14:09,820 --> 01:14:12,865
tanımadığım
bir insan kaynakları sorumlusu vardı.
1074
01:14:15,033 --> 01:14:16,034
Ve dedi ki...
1075
01:14:18,120 --> 01:14:19,829
"Görüşmeyi kaydediyor musun?"
1076
01:14:19,830 --> 01:14:21,623
- "Hayır" dedim.
- "Tamam" dedi.
1077
01:14:22,207 --> 01:14:24,459
"Şirket içi kuralları çiğnediğin için
1078
01:14:24,460 --> 01:14:27,670
Amazon'da çalışma hakkından
feragat etmiş bulunuyorsun
1079
01:14:27,671 --> 01:14:31,132
ve şu andan itibaren
1080
01:14:31,133 --> 01:14:33,427
Amazon çalışanı değilsin.
1081
01:14:35,345 --> 01:14:36,346
Görüşme bitti."
1082
01:14:37,389 --> 01:14:39,807
KURUCU, TOPLANTIYI SONLANDIRDI
1083
01:14:39,808 --> 01:14:45,522
Yani 15 yıl çalıştıktan sonra
birden kariyerim bitmiş oldu.
1084
01:14:54,448 --> 01:14:56,325
Sonra bir yıl ara verdim.
1085
01:14:58,494 --> 01:15:01,622
Neler yapabileceğimi
düşünmeye çalışıyordum.
1086
01:15:05,918 --> 01:15:09,046
Değişmesi gereken sistemlerin
değişmesi için
1087
01:15:09,630 --> 01:15:14,885
gerekli etkiyi yaratabileceğim yerin
büyük teknoloji sektörü olmadığını
1088
01:15:15,636 --> 01:15:16,719
düşündüm.
1089
01:15:16,720 --> 01:15:19,055
Onların buna zorlanması gerek.
1090
01:15:19,056 --> 01:15:20,973
İşte o yüzden
1091
01:15:20,974 --> 01:15:23,227
en çok etkiyi
1092
01:15:24,311 --> 01:15:28,732
hükûmette sağlayabileceğimi
fark etmeye başladım.
1093
01:15:29,274 --> 01:15:32,361
Şimdi Seattle'da
belediye meclisi üyesi adayıyım.
1094
01:15:38,325 --> 01:15:40,785
Bireyler dünya görüşüne meydan okuduğunda
1095
01:15:40,786 --> 01:15:43,413
kontrol etmek her zaman zor olacaktır.
1096
01:15:46,625 --> 01:15:47,793
Sakin ol.
1097
01:15:50,379 --> 01:15:55,217
Bu kuralları takip ettiysen
artık muhteşem bir servete erişmişsindir.
1098
01:15:57,094 --> 01:15:59,137
Gülümseyen havalı gözlüklü emoji.
1099
01:16:04,518 --> 01:16:05,936
Tebrikler.
1100
01:16:06,436 --> 01:16:11,817
Artık bu deneyimin
beş kısmını da tamamladın.
1101
01:16:13,610 --> 01:16:15,152
Araştırmalar gösteriyor ki
1102
01:16:15,153 --> 01:16:18,239
bu derslerin pekişmesi
ve insan beynine kazınmasının
1103
01:16:18,240 --> 01:16:20,075
en etkili yolu müzik.
1104
01:16:22,411 --> 01:16:27,165
Unutma, başarının en büyük tehdidi
bireysel düşmanların birlik olmasıdır.
1105
01:16:29,084 --> 01:16:31,920
Her zaman tetikte kal.
1106
01:16:34,298 --> 01:16:35,257
Müzik başlasın.
1107
01:16:40,637 --> 01:16:42,055
{\an8}İş dünyasında
1108
01:16:42,848 --> 01:16:45,058
{\an8}İstediğin başarıysa eğer
1109
01:16:45,726 --> 01:16:48,102
{\an8}Şimdi sana söyleyeceğim
1110
01:16:48,103 --> 01:16:50,688
{\an8}Kurallara kulak ver
1111
01:16:50,689 --> 01:16:53,108
Bir, daha çok sat
1112
01:16:53,775 --> 01:16:55,985
{\an8}Harika görün daima
1113
01:16:55,986 --> 01:16:58,863
- İki
- Daha çok israf et
1114
01:16:58,864 --> 01:17:01,574
{\an8}Nefrete aldırma asla
1115
01:17:01,575 --> 01:17:06,747
Onarım hakkı konusundaki
duruşmamıza hepiniz hoş geldiniz.
1116
01:17:07,331 --> 01:17:09,123
Kurallarına uymayı denedim.
1117
01:17:09,124 --> 01:17:12,752
Rica etmeyi denedik
ama fark ettik ki oyun hileli.
1118
01:17:12,753 --> 01:17:14,629
Kuralları değiştirmemiz gerek.
1119
01:17:14,630 --> 01:17:16,505
{\an8}Onarım hakkının
1120
01:17:16,506 --> 01:17:19,967
{\an8}Amerikan şirketlerine
zararlı olduğu iddiasına cevabınız nedir?
1121
01:17:19,968 --> 01:17:23,804
{\an8}Soru şu, eşyalarımıza ne olduğuna
kim karar veriyor?
1122
01:17:23,805 --> 01:17:26,058
{\an8}Her adımda bu kararı kim veriyor?
1123
01:17:26,642 --> 01:17:28,976
Müjde. Apple, dün duyurduğu programıyla
1124
01:17:28,977 --> 01:17:33,022
kullanıcılarının garantiyi bozmadan
iPhone'larını onarmasına izin verecek.
1125
01:17:33,023 --> 01:17:36,610
{\an8}Becky, kulaklarıma inanamıyorum açıkçası.
1126
01:17:37,569 --> 01:17:38,527
Üç...
1127
01:17:38,528 --> 01:17:40,446
Daha çok yalan söyle
1128
01:17:40,447 --> 01:17:43,115
{\an8}Büyürken durmak bilme
1129
01:17:43,116 --> 01:17:44,241
Dört...
1130
01:17:44,242 --> 01:17:46,118
Daha çok gizle
1131
01:17:46,119 --> 01:17:48,621
{\an8}Verdiğin zararı gösterme
1132
01:17:48,622 --> 01:17:51,165
Tüketici elektroniğinde bir CEO olarak
1133
01:17:51,166 --> 01:17:55,044
devlet denetimi
çok kullanmayı sevdiğim bir söz değil
1134
01:17:55,045 --> 01:17:57,338
ama Avrupa'da çok başarılı olundu.
1135
01:17:57,339 --> 01:17:59,215
Şimdi de New York'ta,
1136
01:17:59,216 --> 01:18:01,676
oradaki onarım hakkı yasalarıyla da.
1137
01:18:01,677 --> 01:18:04,637
Şirketler sorunu kendileri çözmeyecekse
1138
01:18:04,638 --> 01:18:06,847
hükûmetler araya girip şirketleri
1139
01:18:06,848 --> 01:18:10,560
tüketiciler ve çevre için
doğru adımları atmaya zorlayacak.
1140
01:18:12,020 --> 01:18:15,606
Son dersine hazırsan en önemlisi geliyor.
1141
01:18:15,607 --> 01:18:16,983
Beş...
1142
01:18:17,776 --> 01:18:19,485
Daha çok kontrol et
1143
01:18:19,486 --> 01:18:23,323
{\an8}Ve dünya senin olsun
1144
01:18:25,033 --> 01:18:26,784
Sihirli bir değneğim olsa,
1145
01:18:26,785 --> 01:18:28,911
bugünlük dünyayı yönetsem
1146
01:18:28,912 --> 01:18:31,580
tüketici ürünü üreten her şirketin
1147
01:18:31,581 --> 01:18:35,419
ürünün ömrünün sonuna göre
plan yapmasını sağlardım.
1148
01:18:36,962 --> 01:18:38,964
İster otomobil olsun...
1149
01:18:41,216 --> 01:18:43,384
İster moda olsun,
1150
01:18:43,385 --> 01:18:44,594
telefon olsun.
1151
01:18:46,221 --> 01:18:47,764
Ne olursa.
1152
01:18:50,809 --> 01:18:52,727
Her sektörün ürettiği ürünlerin
1153
01:18:52,728 --> 01:18:55,563
ömrü bittiğinde ne olduğuna dair
sorumluluk alması gerek.
1154
01:18:55,564 --> 01:18:57,148
Tüketiciye yüklemeyin.
1155
01:18:57,149 --> 01:18:59,150
Bize yüklemeyin.
1156
01:18:59,151 --> 01:19:00,360
Sorumluluk sizin.
1157
01:19:02,946 --> 01:19:04,822
{\an8}Bu kurallara uyarsan
1158
01:19:04,823 --> 01:19:07,409
{\an8}Başarıyı bulacaksın elbet
1159
01:19:08,410 --> 01:19:11,455
{\an8}Düşmanlarımızdan sakla bu sırları
1160
01:19:12,789 --> 01:19:14,540
{\an8}Şüphe duyarsan da
1161
01:19:14,541 --> 01:19:17,168
{\an8}İfade etme asla
1162
01:19:17,169 --> 01:19:19,254
{\an8}Artık arkadaşız ya
1163
01:19:20,005 --> 01:19:22,924
{\an8}Bir şey itiraf edeceğim sana
1164
01:19:23,508 --> 01:19:26,803
{\an8}Sürpriz yoktu sonda
1165
01:19:28,472 --> 01:19:32,267
{\an8}Yalandan ibaretti aslında
1166
01:19:33,268 --> 01:19:36,104
{\an8}Kusura bakma
1167
01:19:40,734 --> 01:19:41,902
Hiç pişman değilim.
1168
01:19:45,530 --> 01:19:50,786
Lütfen bu etkileşimdeki bilgileri
sadece güvendiğin kullanıcılarla paylaş.
1169
01:19:51,453 --> 01:19:55,665
Bu kuralların yayılması
satışlarını olumsuz etkileyebilir.
1170
01:20:04,800 --> 01:20:07,719
Böyle yaşamak istemediğimize karar verip
1171
01:20:08,428 --> 01:20:10,889
başka bir yöne ilerletebiliriz.
1172
01:20:12,182 --> 01:20:13,891
Bazen umutsuz görünebilse de
1173
01:20:13,892 --> 01:20:15,351
gerçekten de hepimiz
1174
01:20:15,352 --> 01:20:18,854
şirketlerin işleyişlerini değiştirtecek
baskı yapabiliriz.
1175
01:20:18,855 --> 01:20:20,648
Açıkçası heyecanlanıyorum.
1176
01:20:20,649 --> 01:20:23,651
Bundan utandığımı söylemem gerekirdi
1177
01:20:23,652 --> 01:20:26,445
ama çözüm olduğunu bildiğim için
heyecanlıyım.
1178
01:20:26,446 --> 01:20:29,990
Elektronik cihazlarınızı
daha uzun süre kullanın ve onarın.
1179
01:20:29,991 --> 01:20:32,661
Onaramıyorsanız
yardım edecek birini bulun.
1180
01:20:34,162 --> 01:20:36,747
Kiminle konuşabilirsiniz? Araştırma yapın.
1181
01:20:36,748 --> 01:20:41,586
Yardımcı olabilecek meclis üyeleriyle,
güç sahibi insanlarla konuşun.
1182
01:20:42,170 --> 01:20:45,798
Geri dönüştürülemez,
geri dönüştürülemez, geri dönüştürülemez.
1183
01:20:45,799 --> 01:20:48,050
Fransa'da bir yasa var,
1184
01:20:48,051 --> 01:20:51,846
bardak kapakları plastik olamaz,
kâğıt olmaz zorunda.
1185
01:20:51,847 --> 01:20:53,764
Bu da bana umut veriyor.
1186
01:20:53,765 --> 01:20:56,559
Dünyanın ilk
%100 bitkiden üretilen ayakkabısı.
1187
01:20:56,560 --> 01:20:58,894
Bunu öğütüp toprağa koyabiliyoruz.
1188
01:20:58,895 --> 01:21:00,980
Biraz inekledim ama bayılıyorum.
1189
01:21:00,981 --> 01:21:04,066
Elektronik cihazlarımıza
ihtiyacımız var tabii.
1190
01:21:04,067 --> 01:21:07,403
Yaratmaya değerler
ama çok daha akıllıca davranmalıyız.
1191
01:21:07,404 --> 01:21:10,781
Bu benim kişisel dizüstü bilgisayarım.
1192
01:21:10,782 --> 01:21:12,408
Kapağı çıkarıyorum.
1193
01:21:12,409 --> 01:21:15,953
En altta bataryası var,
değiştirmesi çok kolay.
1194
01:21:15,954 --> 01:21:18,205
Yapışkanla kapatılmak yerine
1195
01:21:18,206 --> 01:21:20,457
tamamen onarılabilir bir ürün.
1196
01:21:20,458 --> 01:21:24,753
Hızlı modaya hayır deyin,
kullanat ürünlere hayır deyin,
1197
01:21:24,754 --> 01:21:27,006
su şişeleri, kahve bardakları,
1198
01:21:27,007 --> 01:21:28,716
eşantiyon, hepsi.
1199
01:21:28,717 --> 01:21:32,761
Bir şeye ihtiyacınız olduğunu
düşünüyorsanız sepetinize ekleyin,
1200
01:21:32,762 --> 01:21:34,431
bir ay orada kalsın.
1201
01:21:35,140 --> 01:21:39,101
Bir ay sonra hâlâ istiyorsanız
gerçekten ihtiyacınız olabilir.
1202
01:21:39,102 --> 01:21:42,021
O kadar. Daha az alışveriş yapın sadece.
1203
01:21:42,022 --> 01:21:43,439
Sorun olmaz.
1204
01:21:43,440 --> 01:21:46,358
Hayat, deneyimlerimiz
ve sevdiklerimizden oluşur.
1205
01:21:46,359 --> 01:21:50,071
Eşyalar yardımcı olsa da
nihai hedef eşya sahipliği değil.
1206
01:21:50,864 --> 01:21:53,199
En çok eşyayla ölen kazanmıyor yani.
1207
01:23:29,504 --> 01:23:32,507
{\an8}Alt yazı çevirmeni: Deniz Fikirdanış